Khi có dấu hiệu che giấu thu nhập hoặc tài sản, Jobcenter không chỉ giới hạn ở sao kê ba tháng gần nhất. Một vụ việc tại Berlin cho thấy trợ cấp Bürgergeld thậm chí có thể bị dừng toàn bộ.
Sao kê ngân hàng có thể quyết định quyền nhận Bürgergeld
Nhiều người nhận Bürgergeld ở Đức nghĩ rằng chỉ cần nộp sao kê ngân hàng của ba tháng gần nhất. Với hồ sơ thông thường, đó là yêu cầu phổ biến. Nhưng khi Jobcenter phát hiện những dấu hiệu bất thường về thu nhập hoặc tài sản, phạm vi kiểm tra có thể mở rộng đáng kể.
Một quyết định của Tòa xã hội cấp bang Berlin-Brandenburg ngày 27 tháng 1 năm 2026 cho thấy hậu quả có thể rất nặng. Một người mẹ cùng ba con chưa thành niên bị dừng toàn bộ khoản trợ cấp đang nhận vì không cung cấp đầy đủ tài liệu được yêu cầu.
Trong vụ việc này, Jobcenter yêu cầu sao kê ngân hàng từ ngày 1 tháng 8 năm 2020 đến ngày 20 tháng 9 năm 2025 đối với hai tài khoản. Nghĩa là cơ quan này muốn xem xét các giao dịch trong hơn năm năm.
Ảnh minh họa - © Báo điện tử tin tức VIỆT ĐỨC
Vì sao Jobcenter nghi ngờ gia đình này?
Gia đình đã được duyệt Bürgergeld cho giai đoạn từ tháng 8 năm 2025 đến tháng 7 năm 2026. Tuy nhiên, ngay trong tháng 8 năm 2025, Jobcenter biết rằng người mẹ đang bị cơ quan điều tra hình sự theo dõi.
Theo tài liệu tòa án, có bằng chứng cho thấy bà có thể kinh doanh thương mại. Cơ quan chức năng còn phát hiện một chiếc Audi A7 thuê, nhiều tài khoản ngân hàng và một két sắt ngân hàng mà bà có quyền sử dụng.
Trong két sắt, cơ quan chức năng thu giữ các thỏi bạc, trang sức vàng và một khoản tiền mặt đáng kể. Người mẹ sau đó giải thích rằng một phần tài sản thuộc về con trai đã thành niên, còn một số khoản tiền đến từ người khác.
Tòa cho rằng những lời giải thích này chưa đủ để xóa bỏ nghi ngờ về nhu cầu được hỗ trợ. Vụ việc không phải là một cuộc kiểm tra định kỳ, mà xuất phát từ nhiều dấu hiệu cụ thể về thu nhập hoặc tài sản có thể chưa được khai báo.
Jobcenter đã yêu cầu những gì?
Sau khi tra cứu thông tin tài khoản, Jobcenter biết được các tài khoản của người mẹ và các con, cùng thông tin về người có quyền sử dụng tài khoản. Cơ quan này sau đó yêu cầu:
- Sao kê ngân hàng đầy đủ trong các giai đoạn xác định.
- Giải thích về từng tài khoản.
- Hồ sơ liên quan đến chiếc xe.
- Thông tin về két sắt ngân hàng.
Người mẹ chỉ nộp một phần tài liệu. Với một tài khoản, bà nói rằng mình không biết tài khoản này tồn tại và có thể cha mẹ đã mở khi bà còn nhỏ.
Jobcenter cho rằng các câu hỏi về nhiều tài khoản khác, chiếc xe và két sắt vẫn chưa được làm rõ. Dù đã yêu cầu nhiều lần, các giấy tờ còn thiếu vẫn không được bổ sung.
Ba tháng không phải giới hạn pháp lý tối đa
Khi nộp đơn Bürgergeld thông thường, Cơ quan Việc làm Liên bang thường yêu cầu sao kê đầy đủ của ba tháng gần nhất. Quy định này cũng xuất hiện trong mẫu đơn chính thức theo SGB II.
Nhưng ba tháng không phải là giới hạn cứng. Nếu có căn cứ cụ thể khiến cơ quan nghi ngờ về thu nhập hoặc tài sản, Jobcenter được phép xem xét các giao dịch cũ hơn.
Tòa án Xã hội Cấp cao Berlin-Brandenburg (LSG) cho rằng khoảng thời gian hơn năm năm là hợp lý trong trường hợp này. Các yếu tố quyết định là các cuộc điều tra hình sự, số lượng lớn tài khoản, hoạt động thương mại tiềm năng và tài sản không rõ nguồn gốc.
Việc yêu cầu sao kê ngân hàng trong vòng 5 năm một cách chung chung sẽ khó có thể được biện minh trong một đơn xin trợ cấp thông thường. Trung tâm việc làm phải có khả năng giải thích lý do tại sao cần khoảng thời gian cụ thể được yêu cầu để đánh giá yêu cầu hiện tại.
Việc thu hồi giấy tờ do thiếu chứng từ không phải là biện pháp xử phạt phổ biến
Việc thu hồi trợ cấp theo Điều 66 của Bộ luật Xã hội Đức, Chương I (SGB I) khác với việc giảm trợ cấp do không báo cáo hoặc từ chối việc làm hợp lý. Trong trường hợp thu hồi này, không chỉ đơn thuần là giảm một tỷ lệ phần trăm cụ thể của mức trợ cấp tiêu chuẩn.
Trung tâm việc làm giải thích rằng họ không thể đánh giá đầy đủ yêu cầu trợ cấp do thiếu giấy tờ. Do đó, tất cả các khoản thanh toán có thể bị tạm dừng cho đến khi thông tin còn thiếu được cung cấp.
Đối với những người bị ảnh hưởng, sự khác biệt này rất đáng kể. Những hạn chế pháp lý của việc giảm trợ cấp tiêu chuẩn không thể tự động áp dụng cho việc thu hồi trợ cấp do thiếu hợp tác.
Nguyễn Minh Anh - © Báo TIN TỨC VIỆT ĐỨC
