Việc sử dụng chứng chỉ tiếng Đức B1 không hợp lệ để gia hạn giấy tờ cư trú hoặc xin nhập quốc tịch tại Đức có thể dẫn đến điều tra hình sự và ảnh hưởng nghiêm trọng đến quyền lưu trú của bạn.
Sử dụng chứng chỉ tiếng Đức B1 giả tại Đức có thể đối mặt với án phạt hình sự và hệ lụy pháp lý về cư trú.
Nhiều người tại Đức đang tìm cách vượt qua rào cản ngôn ngữ bằng cách sử dụng chứng chỉ tiếng Đức B1 không hợp lệ, đôi khi là mua hoặc nhờ người khác làm giả. Tuy nhiên, hành vi này tiềm ẩn nguy cơ bị cơ quan công tố điều tra hình sự sau nhiều năm, đồng thời gây ra những hậu quả nghiêm trọng cho quyền cư trú tại Đức.
Việc cơ quan công tố mở thủ tục điều tra không đồng nghĩa với việc một người đã bị kết tội. Song, nếu có đủ bằng chứng cho thấy giấy tờ giả đã được sử dụng để lừa dối cơ quan nhà nước, vụ việc có thể đồng thời liên quan đến cả luật hình sự lẫn luật cư trú.
Ảnh minh họa - © Báo điện tử tin tức VIỆT ĐỨC
Tội làm giả hoặc sử dụng giấy tờ giả có thể bị truy cứu
Theo quy định tại § 267 Bộ luật Hình sự Đức (StGB), hành vi làm giả, sửa đổi giấy tờ thật hoặc sử dụng giấy tờ giả mạo nhằm mục đích lừa dối trong giao dịch pháp lý có thể bị phạt tiền hoặc phạt tù lên đến 5 năm. Trong những trường hợp đặc biệt nghiêm trọng, mức phạt có thể còn cao hơn.
Tuy nhiên, không phải mọi chứng chỉ có vấn đề đều tự động cấu thành tội danh này.
Cơ quan điều tra cần xem xét kỹ lưỡng từng trường hợp cụ thể để xác định: giấy tờ đó có phải là giả theo đúng nghĩa pháp lý hay chỉ đơn thuần chứa thông tin không chính xác; ai là người làm ra giấy tờ đó; người sử dụng có biết về tính giả mạo hay không và mục đích sử dụng là gì.
Hậu quả pháp lý nghiêm trọng khi dùng cho giấy tờ cư trú
Việc cố ý cung cấp thông tin sai lệch hoặc không đầy đủ nhằm xin giấy phép cư trú hoặc thị thực tạm trú, hoặc để ngăn chặn giấy phép cư trú hết hiệu lực hay bị hạn chế, có thể bị truy cứu theo § 95 Abs. 2 Nr. 2 của Luật Cư trú Đức.
Mức phạt có thể là phạt tiền hoặc phạt tù lên đến 3 năm.
Điều đáng chú ý là những hậu quả về hành chính đối với quyền cư trú không nhất thiết phải chờ đợi kết quả cuối cùng của vụ án hình sự. Cơ quan quản lý xuất nhập cảnh có thể đưa ra quyết định dựa trên đánh giá riêng về hành vi vi phạm, ngay cả khi thủ tục hình sự chưa kết thúc hoặc đã bị đình chỉ.
Các án lệ cho thấy rủi ro về cư trú là có thật
Những phán quyết gần đây từ các tòa án Đức đã minh chứng rõ ràng cho rủi ro này.
Vào tháng 3 năm 2026, Tòa án Hành chính Sigmaringen đã bác yêu cầu gia hạn giấy phép cư trú đối với một đương sự nộp chứng chỉ ngôn ngữ và hội nhập giả. Dù thủ tục hình sự về làm giả giấy tờ đã bị đình chỉ, tòa án vẫn khẳng định cơ quan hành chính có quyền đánh giá độc lập hành vi cung cấp thông tin sai lệch trong hồ sơ cư trú.
Nguy cơ khi dùng chứng chỉ B1 cho hồ sơ nhập quốc tịch
Đối với quy trình xin nhập quốc tịch Đức, kiến thức tiếng Đức ở trình độ B1 là yêu cầu bắt buộc theo § 10 của Luật Quốc tịch (StAG), trừ một số trường hợp ngoại lệ. Theo § 42 StAG, việc cố ý đưa ra hoặc sử dụng thông tin sai lệch hoặc không đầy đủ về các điều kiện thiết yếu để được nhập quốc tịch có thể bị phạt tiền hoặc phạt tù lên đến 5 năm.
Ngoài trách nhiệm hình sự, § 35 StAG cho phép thu hồi quyết định nhập quốc tịch nếu nó được cấp dựa trên sự gian dối hoặc cố ý cung cấp thông tin sai lệch có tính quyết định.
Quy định hiện hành cho phép thu hồi quyết định này trong vòng 10 năm kể từ ngày thông báo nhập quốc tịch. Hơn nữa, § 35a StAG còn quy định cấm nhập quốc tịch trong vòng 10 năm đối với các trường hợp liên quan đến gian dối hoặc cố ý cung cấp thông tin sai lệch.
Cần làm gì khi nhận thư từ cơ quan công tố?
Khi nhận được thư từ Staatsanwaltschaft với tư cách là người bị buộc tội, điều quan trọng nhất là phải giữ bình tĩnh.
Theo § 136 Bộ luật Tố tụng Hình sự Đức (StPO), người bị buộc tội có quyền im lặng, không khai báo về nội dung cáo buộc và có quyền tham khảo ý kiến luật sư bào chữa trước khi đưa ra bất kỳ lời khai nào.
Do đó, không nên vội vàng gửi bản giải trình hoặc tự suy đoán về nội dung hồ sơ khi chưa nắm rõ cơ quan điều tra đang nắm giữ những tài liệu gì. Luật sư bào chữa có quyền tiếp cận hồ sơ vụ án theo § 147 StPO. Trong một số điều kiện nhất định, người bị buộc tội không có luật sư cũng có quyền yêu cầu tiếp cận hồ sơ.
Lời khuyên là nên giữ nguyên tất cả các giấy tờ liên quan, bao gồm thư của Staatsanwaltschaft, giấy triệu tập, bảng câu hỏi, các hồ sơ đã nộp trước đây, chứng từ thanh toán, các trao đổi với người cung cấp chứng chỉ và bất kỳ tài liệu nào khác có thể liên quan đến vụ việc. Tuyệt đối không xóa hoặc sửa đổi bất kỳ dữ liệu nào có thể liên quan.
Mỗi trường hợp có một kết quả pháp lý riêng
Hậu quả pháp lý cuối cùng sẽ phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác nhau.
Chúng bao gồm việc chứng chỉ thực tế là giả hay chỉ chứa thông tin không chính xác; người sử dụng có biết về điều đó hay không; loại thủ tục nào đã sử dụng giấy tờ đó; tần suất sử dụng; mức độ cơ quan nhà nước đã ra quyết định dựa trên tài liệu đó; và các bằng chứng cụ thể có trong hồ sơ điều tra.
Vì một vụ việc có thể đồng thời ảnh hưởng đến cả khía cạnh hình sự, giấy phép cư trú và thậm chí là quy trình nhập quốc tịch, những người nhận được thư điều tra nên tìm kiếm sự tư vấn pháp lý chuyên nghiệp từ một luật sư có kinh nghiệm.
Đặc biệt quan trọng nếu giấy tờ đó đã từng được sử dụng trước cơ quan quản lý người nước ngoài hoặc cơ quan quản lý quốc tịch.
Nguyễn Cẩm Chi - © Báo TIN TỨC VIỆT ĐỨC
Theo: Verwaltungsgericht Sigmaringen, Bayerischer Verwaltungsgerichtshof
