"Kinh doanh ở Đức mà không có Steuerberater (Cố vấn thuế/Kế toán) thì giống như đi trong rừng mà không có la bàn" - Đây là câu nói truyền miệng rất phổ biến của giới doanh nhân Đức. Hệ thống thuế (Steuerrecht) của Đức được mệnh danh là phức tạp nhất thế giới với hàng ngàn ngoại lệ và điều khoản thay đổi liên tục.
Vậy câu hỏi đặt ra: Về mặt luật pháp, bạn có BẮT BUỘC phải bỏ tiền thuê Steuerberater không? Và mức phí thường là bao nhiêu?
Ảnh minh họa - © Báo điện tử tin tức VIỆT ĐỨC
1. Về mặt Luật pháp: Có bắt buộc không?
Câu trả lời ngắn gọn là: KHÔNG. Luật pháp Đức không bắt buộc bất kỳ cá nhân hay doanh nghiệp nào phải thuê Steuerberater.
Bất kể bạn là người làm thêm (Minijob), chủ tiệm Nails nhỏ (Einzelunternehmen) hay thậm chí là giám đốc công ty TNHH (GmbH), bạn hoàn toàn có quyền TỰ MÌNH làm báo cáo thuế và nộp cho Finanzamt thông qua cổng điện tử ELSTER.
TUY NHIÊN, ranh giới giữa "Tự làm được" và "Bắt buộc phải nhờ chuyên gia" nằm ở quy mô doanh nghiệp và loại sổ sách bạn phải làm.
2. Khi nào bạn TỰ LÀM ĐƯỢC? (EÜR)
Nếu bạn là chủ doanh nghiệp nhỏ (Kleinunternehmer), Freelancer, hoặc doanh thu năm dưới 800.000€ / Lợi nhuận dưới 80.000€ (Giới hạn năm 2024), Finanzamt chỉ yêu cầu bạn làm phương pháp kế toán đơn giản gọi là EÜR (Einnahmen-Überschuss-Rechnung - Tính chênh lệch Thu Chi).
- EÜR rất đơn giản: Bạn chỉ cần cộng tất cả số tiền thu vào (Einnahmen), trừ đi tất cả số tiền chi ra (Ausgaben). Phần còn lại là Lợi nhuận (Gewinn).
- Nếu bạn rành tiếng Đức và biết dùng các phần mềm kế toán như Lexoffice, SevDesk, bạn hoàn toàn có thể tự scan hóa đơn, phân loại và tự nộp báo cáo thuế cuối năm để tiết kiệm hàng ngàn Euro.
3. Khi nào bạn (Thực tế) BẮT BUỘC PHẢI THUÊ? (Bilanz & Lohn)
Dù luật không bắt, nhưng trong các trường hợp sau, nếu không có trình độ Đại học chuyên ngành kế toán Đức, bạn chắc chắn không thể tự làm:
- Phải làm Bảng cân đối kế toán (Bilanzierung / Doppelte Buchführung):
- Áp dụng khi bạn thành lập công ty GmbH, UG, hoặc khi tiệm Einzelunternehmen của bạn vượt mốc doanh thu 800.000€/năm.
- Quy tắc kế toán kép cực kỳ phức tạp (Aktiva, Passiva, khấu hao tài sản vô hình, trích lập dự phòng). Tự làm sai sẽ dẫn đến rủi ro pháp lý khổng lồ.
- Có thuê nhân viên (Lohnbuchhaltung):
- Tính lương ở Đức không phải cứ lấy số giờ nhân với số tiền. Bạn phải tính các khoản trích nộp bảo hiểm y tế, hưu trí, thất nghiệp, tính lương ốm đau (Krankengeld), nghỉ phép, đóng thuế nhà thờ... Nếu tính sai một đồng, Hải quan (Zoll) và Bảo hiểm có thể phạt bạn rất nặng.
- Hầu hết mọi người đều phải giao phần Tính lương (Lohn) cho Steuerberater.
- Bị Sở thuế kiểm tra (Betriebsprüfung):
- Khi thanh tra thuế đến tận quán lật từng tờ hóa đơn, một Steuerberater giỏi sẽ là "Luật sư bào chữa" cho bạn, dùng luật để bảo vệ các khoản chi phí của bạn không bị gạch bỏ.
4. Chi phí thuê Steuerberater là bao nhiêu?
Luật pháp Đức quy định mức phí của Cố vấn thuế dựa trên một bảng giá chuẩn gọi là StBVV (Steuerberatervergütungsverordnung). Họ không được thu quá rẻ để phá giá, cũng không được thu quá đắt cắt cổ. Mức phí phụ thuộc hoàn toàn vào Doanh thu (Gegenstandswert) của tiệm bạn và mức độ bừa bộn của mớ hóa đơn bạn đưa cho họ.
Dự toán trung bình cho một tiệm Imbiss/Nails nhỏ:
- Làm sổ sách hàng tháng (Finanzbuchhaltung): Khoảng 80€ - 200€ / tháng (Tùy số lượng hóa đơn nhiều hay ít).
- Làm lương nhân viên (Lohnbuchhaltung): Khoảng 15€ - 25€ / một nhân viên / một tháng.
- Báo cáo tài chính cuối năm (Jahresabschluss / Steuererklärung): Thường dao động từ 800€ - 2.500€ / năm.
💡 Mẹo tiết kiệm:
Toàn bộ hóa đơn thuê Steuerberater đều được tính là chi phí doanh nghiệp và được khấu trừ thuế 100%. Nếu bạn tự gom hóa đơn xếp gọn gàng theo thứ tự ngày tháng hoặc dùng phần mềm số hóa (DATEV, Lexoffice) trước khi gửi cho Steuerberater, họ sẽ tính phí rẻ hơn rất nhiều so với việc bạn quăng cho họ một "hộp giày" lộn xộn chứa đầy giấy tờ nhàu nát.
❓ Câu hỏi thường gặp (FAQ)
1. Tôi làm sao để tìm được một Steuerberater nói tiếng Việt?
Có khá nhiều văn phòng Steuerberater của người Việt hoặc có nhân viên người Việt tại các thành phố lớn như Berlin, Frankfurt, München. Bạn có thể tìm trên các hội nhóm Facebook hoặc trang Vàng doanh nghiệp Việt tại Đức. Tuy nhiên, rào cản ngôn ngữ không quan trọng bằng sự uy tín và kinh nghiệm của văn phòng đó trong lĩnh vực nhà hàng/Nails.
2. Nếu Steuerberater làm sai, ai là người chịu trách nhiệm với Finanzamt?
Chữ ký dưới cùng trên tờ khai thuế vẫn là CỦA BẠN. Trước pháp luật (Finanzamt), bạn là người chịu trách nhiệm chính nếu trốn thuế. Tuy nhiên, nếu lỗi hoàn toàn do sự bất cẩn của Steuerberater (tính toán sai luật), họ có bảo hiểm nghề nghiệp (Berufshaftpflicht) để bồi thường thiệt hại tài chính (tiền phạt) cho bạn.
Đọc thêm bài viết chi tiết: Khởi nghiệp ở Đức cho người Việt
Đọc thêm bài viết chi tiết: Thuế doanh nghiệp nhỏ tại Đức
Lê Hải Yến - © Báo TIN TỨC VIỆT ĐỨC
Ý kiến bạn đọc