Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 17/11/2026 lên án cuộc tấn công của Ukraine vào cầu Kerch, nối bán đảo Crimea do Nga chiếm đóng với lãnh thổ Nga. Ông gọi đây là hành động “vô trách nhiệm” và cảnh báo nó có thể làm gia tăng căng thẳng giữa các cường quốc hạt nhân.

Phát biểu được công bố trong thời điểm các nỗ lực ngoại giao xoay quanh cuộc chiến Nga – Ukraine đang được theo dõi sát. Trump cho rằng việc phá hủy cơ sở hạ tầng quan trọng sẽ không giúp đàm phán dễ dàng hơn.

Phản ứng của Tổng thống Mỹ
Trump nói cuộc tấn công vào cầu Kerch diễn ra khi các nỗ lực ngoại giao lớn đang được kỳ vọng sẽ đưa cuộc chiến đến gần kết thúc hơn. Ông nhấn mạnh Washington đang thảo luận về hòa bình, đàm phán và cách ngăn chặn thêm thương vong.
“Chúng ta đang nói về hòa bình, đàm phán và tìm cách ngăn chặn hàng ngàn người mất mạng”, Trump nói. Ông nhận định một bước leo thang quân sự lớn khác có thể khiến tình hình vốn đã phức tạp trở nên khó khăn hơn.
Tổng thống Mỹ cho rằng các cuộc chiến nên kết thúc bằng đàm phán bất cứ khi nào có thể. Ông cũng nhắc tới việc Ukraine phải chịu đựng nhiều, Nga gánh hậu quả lớn và dân thường ở cả hai bên tiếp tục trả giá.
Trump khẳng định ưu tiên của ông là chấm dứt cuộc chiến, ngăn chặn thêm đổ máu và khôi phục ổn định. Ông nói không ai nên hiểu cam kết theo đuổi hòa bình của ông là sự yếu đuối.
Cầu Kerch bị tổn hại
Cầu Kerch, hay cầu Crimea, là tuyến giao thông chiến lược nối bán đảo Crimea với vùng Krasnodar của Nga qua eo biển Kerch. Công trình này có ý nghĩa quân sự và biểu tượng lớn đối với Nga sau khi Moskva sáp nhập Crimea năm 2014.
Ukraine đã tấn công cầu Kerch trong hai ngày liên tiếp, ngày 16 và 17/11. Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky xác nhận chiến dịch là “hoạt động chưa từng có”, được chuẩn bị trong nhiều tuần.
Theo Zelensky, lực lượng Ukraine dùng máy bay không người lái Palianytsia để tấn công phần đường bộ. Phần đường sắt bị nhắm vào bằng tên lửa Neptune, máy bay không người lái Ruta và drone FP-5.
Ông Zelensky nói cuộc tấn công là phản ứng trước các đòn không kích của Nga vào hạ tầng Ukraine. Ông cho biết Nga tấn công cầu và hạ tầng của Ukraine hằng ngày, gồm các khu vực Zaporizhzhia, Dnipro, Kyiv và Odessa.
Hình ảnh và video lan truyền trên mạng xã hội cho thấy một phần nhịp đường bộ sụp xuống biển. Cơ quan điều tra liên bang Nga mở vụ án khủng bố và xác nhận cầu bị hư hại. Chính quyền do Nga bổ nhiệm ở Crimea thông báo giao thông qua cầu bị tạm dừng.
Thống đốc Crimea do Nga bổ nhiệm, Sergei Aksyonov, cho biết có hai người thiệt mạng trong một cuộc tấn công bằng drone gần Kerch. Thông tin này chưa được xác nhận độc lập đầy đủ.
Bối cảnh ngoại giao nhạy cảm
Cuộc tấn công diễn ra trước hội nghị ba bên giữa Trump, Tổng thống Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Nga Vladimir Putin tại Thâm Quyến, Trung Quốc, dự kiến vào ngày 19/11. Hội nghị diễn ra bên lề diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á – Thái Bình Dương (APEC).
Trump nói ông dự kiến sẽ thảo luận về chiến tranh Ukraine trong cuộc gặp này. Trước đó, một số quan chức Mỹ cho biết chủ đề này ban đầu không được dự kiến đưa vào chương trình nghị sự.
Việc Ukraine tấn công cầu Kerch ngay trước hội nghị làm tăng áp lực chính trị đối với các bên. Cầu Kerch vừa là tuyến tiếp tế quan trọng cho lực lượng Nga ở Crimea, vừa là biểu tượng của sự kiểm soát của Nga đối với bán đảo này.
Phát ngôn của Trump tạo ra sự khác biệt rõ rệt với lập trường của Kyiv. Trong khi Ukraine mô tả cuộc tấn công là phản ứng trước các đòn đánh vào hạ tầng dân sự và giao thông của mình, Tổng thống Mỹ tập trung vào rủi ro leo thang và nhu cầu giữ không gian cho đàm phán.
Câu hỏi về tính công bằng
Phát biểu của Trump đặt ra câu hỏi về cách Washington cân bằng giữa việc ủng hộ Ukraine và việc kêu gọi kiềm chế quân sự. Một quan chức cấp cao của Mỹ, Thứ trưởng Quốc phòng Elbridge Colby, cũng chỉ trích các đòn đánh sâu của Ukraine vào Nga, cho rằng chúng chưa hiệu quả trong việc kết thúc chiến tranh hoặc làm chậm tiến công của Nga.
Quan điểm này có thể làm dấy lên tranh cãi về chuẩn mực ứng xử trong chiến tranh. Những người ủng hộ Ukraine cho rằng việc tấn công mục tiêu quân sự và hậu cần của Nga là hợp pháp khi Nga tiếp tục không kích hạ tầng dân sự Ukraine.
Trong khi đó, những người lo ngại leo thang cho rằng các đòn đánh vào hạ tầng chiến lược có thể khiến Nga phản ứng mạnh hơn. Căng thẳng giữa hai nước sở hữu kho vũ khí hạt nhân lớn nhất thế giới càng làm tăng rủi ro này.
Điều then chốt là liệu các bên có thể giữ được kênh đối thoại trong khi giao tranh vẫn tiếp diễn. Cuộc gặp tại Thâm Quyến sẽ cho thấy Washington, Bắc Kinh và Moskva có thể tạo ra tiến trình nào cho chiến tranh Ukraine.
Trump khẳng định nếu có cơ hội đàm phán thực sự, tất cả các bên liên quan phải cho ngoại giao một cơ hội. Ông cảnh báo thế giới không thể chịu đựng thêm một bước leo thang nguy hiểm khác.
Thanh Mai - © Báo TIN TỨC VIỆT ĐỨC


