Nội các Liên bang Đức ngày 18/11/2026 thông qua dự thảo cải cách luật lao động, đề xuất kéo dài hợp đồng có thời hạn lên tối đa 4 năm và điều chỉnh một số quy định về sa thải. Kế hoạch còn mở rộng giờ làm Chủ nhật tại tiệm bánh và thư viện, đồng thời tăng quyền tham gia quản lý của người lao động.

Ảnh minh họa - © Báo điện tử tin tức VIỆT ĐỨC
Hợp đồng có thời hạn có thể kéo dài gấp đôi
Thay đổi được nhiều người lao động quan tâm liên quan đến hợp đồng có thời hạn không cần nêu lý do khách quan (sachgrundlose Befristung). Đây là loại hợp đồng cho phép doanh nghiệp tuyển dụng trong một khoảng thời gian nhất định mà không phải đưa ra lý do đặc biệt.
Theo quy định hiện hành, tổng thời gian hợp đồng thông thường không được vượt quá 2 năm.
Trong khoảng thời gian này, doanh nghiệp chỉ được gia hạn tối đa 3 lần.
Dự thảo mới đề xuất nâng thời hạn tối đa lên 4 năm. Số lần gia hạn cũng tăng từ 3 lên 6 lần. Như vậy, doanh nghiệp có thêm thời gian sử dụng lao động theo hợp đồng xác định thời hạn.
Thủ tục ký kết cũng có thể đơn giản hơn. Thay vì bắt buộc văn bản có chữ ký theo hình thức hiện hành, các bên có thể sử dụng văn bản điện tử hoặc hình thức văn bản dạng chữ (Textform).
Quy định mở rộng dự kiến áp dụng đối với những trường hợp tuyển dụng thuộc phạm vi điều chỉnh của luật mới đến hết ngày 31/12/2030.
Đối với doanh nghiệp, thay đổi này giúp linh hoạt hơn khi tuyển nhân viên và đánh giá nhu cầu nhân sự. Người sử dụng lao động có thêm thời gian cân nhắc trước khi quyết định ký hợp đồng không xác định thời hạn.
Ngược lại, người lao động có thể phải chờ lâu hơn để đạt được sự ổn định nghề nghiệp. Hợp đồng liên tục được gia hạn cũng khiến người làm công khó lên kế hoạch tài chính, thuê nhà hoặc vay tiền dài hạn.
Điều chỉnh bảo vệ chống sa thải với người thu nhập cao
Dự thảo cũng đề xuất thay đổi quy định bảo vệ người lao động trước việc bị sa thải (Kündigungsschutz). Đối tượng chịu tác động là nhóm nhân viên có mức thu nhập đặc biệt cao.
Cụ thể, người có thu nhập hằng năm vượt 1,75 lần mức trần thu nhập làm căn cứ đóng bảo hiểm hưu trí có thể thuộc diện áp dụng thủ tục chấm dứt hợp đồng thuận lợi hơn cho doanh nghiệp.
Mức thu nhập được nêu trong đề xuất hiện tương đương khoảng 180.000 euro mỗi năm. Trong trường hợp tranh chấp, doanh nghiệp có thể đề nghị tòa án chấm dứt quan hệ lao động kèm khoản bồi thường (Abfindung).
Quy định này không có nghĩa doanh nghiệp được tự do sa thải nhân viên có thu nhập cao. Người sử dụng lao động vẫn phải tuân thủ những điều kiện và thủ tục pháp lý liên quan.
Đối với phần lớn người lao động có mức thu nhập thông thường, dự thảo không đề xuất bãi bỏ các quy định bảo vệ chống sa thải hiện hành.
Tiệm bánh và thư viện được tăng giờ làm Chủ nhật
Một thay đổi khác liên quan đến thời gian làm việc vào Chủ nhật và ngày lễ.
Chính phủ muốn tạo thêm sự linh hoạt cho một số ngành nghề có nhu cầu phục vụ khách hàng vào những ngày này.
Đối với các tiệm bánh và cửa hàng bánh ngọt (Bäckereien und Konditoreien), dự thảo đề xuất cho phép nhân viên làm việc tối đa 8 giờ vào Chủ nhật và ngày lễ. Mức giới hạn hiện hành là 3 giờ.
Đối với thư viện công cộng, thời gian làm việc được đề xuất tối đa 6 giờ vào những ngày này. Thay đổi nhằm tạo điều kiện để thư viện phục vụ người dân trong thời gian dài hơn.
Các quy định chỉ áp dụng cho những lĩnh vực được nêu cụ thể. Những ngành nghề và doanh nghiệp khác không tự động được phép yêu cầu nhân viên làm việc vào Chủ nhật theo thời gian mới.
Tăng quyền tham gia quản lý doanh nghiệp
Dự thảo không chỉ điều chỉnh quyền của doanh nghiệp và điều kiện làm việc. Chính phủ còn muốn củng cố quyền tham gia quản lý của đại diện người lao động (Unternehmensmitbestimmung).
Một trọng tâm là ngăn doanh nghiệp lợi dụng mô hình công ty cổ phần châu Âu (Societas Europaea – SE) để né tránh nghĩa vụ cho người lao động tham gia vào cơ cấu quản lý.
Trong hệ thống doanh nghiệp Đức, đại diện người lao động có thể tham gia các cơ quan giám sát và quản lý theo những điều kiện pháp luật quy định. Cơ chế này giúp nhân viên có tiếng nói đối với một số quyết định quan trọng của doanh nghiệp.
Đề xuất mới chủ yếu ảnh hưởng đến những công ty có quy mô và hình thức pháp lý thuộc phạm vi áp dụng. Các doanh nghiệp nhỏ thông thường không phải là nhóm chịu tác động chính từ phần cải cách này.
Doanh nghiệp và người lao động cần lưu ý gì?
Nếu được thông qua, cải cách sẽ tạo thêm lựa chọn cho doanh nghiệp khi tuyển dụng, gia hạn hợp đồng và bố trí nhân sự. Các tiệm bánh và thư viện thuộc diện điều chỉnh cũng có thể tổ chức thời gian phục vụ linh hoạt hơn.
Với người lao động, thay đổi về hợp đồng có thời hạn cần được theo dõi sát. Thời gian làm việc theo hợp đồng tạm thời có thể kéo dài từ 2 năm lên 4 năm. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến triển vọng ổn định công việc.
Những người có thu nhập cao cần chú ý đến đề xuất điều chỉnh bảo vệ chống sa thải. Tuy nhiên, không nên hiểu quy định mới là quyền sa thải không điều kiện dành cho doanh nghiệp.
Đặc biệt, dự thảo hiện chưa phải luật có hiệu lực tại Đức. Sau khi được Nội các Liên bang thông qua ngày 18/11/2026, văn bản vẫn phải trải qua các bước tiếp theo của quy trình lập pháp, trong đó có việc xem xét và biểu quyết tại Quốc hội Liên bang. Chỉ sau khi hoàn tất quy trình và đáp ứng các điều kiện ban hành, những thay đổi mới có thể chính thức áp dụng.
Thanh Mai - © Báo TIN TỨC VIỆT ĐỨC
Theo: Bundesministerium für Arbeit, Soziales và Bundesregierung


