Người mang đồng thời quốc tịch Đức và Việt Nam có thể gặp trường hợp tên trên hai hộ chiếu không hoàn toàn giống nhau. Khi đi lại giữa hai nước, việc quan trọng là sử dụng đúng giấy tờ tại từng cửa khẩu và chuẩn bị hồ sơ giải thích sự khác biệt về tên nếu được yêu cầu.
Người mang đồng thời quốc tịch Đức và Việt Nam có thể sở hữu hai hộ chiếu trong đó cách ghi họ tên không hoàn toàn giống nhau. Sự khác biệt này không đồng nghĩa với việc đương nhiên bị từ chối nhập cảnh, nhưng có thể khiến hãng hàng không hoặc cơ quan kiểm soát biên giới yêu cầu xác minh danh tính.
Với hành trình Đức – Việt Nam – Đức, cách xử lý thông thường không phải là chọn một hộ chiếu để sử dụng trong suốt chuyến đi. Người có song tịch nên mang theo cả hai hộ chiếu còn giá trị và xuất trình giấy tờ phù hợp với quốc gia mà mình đang nhập cảnh hoặc xuất cảnh.

Ảnh minh họa - © Báo điện tử tin tức VIỆT ĐỨC
Đi Đức dùng giấy tờ Đức, về Việt Nam dùng giấy tờ Việt Nam
Theo hướng dẫn của Auswärtiges Amt, người có hai quốc tịch về nguyên tắc nên sử dụng hộ chiếu Đức hoặc giấy tờ thay thế hộ chiếu của Đức khi nhập cảnh và xuất cảnh Đức. Khi nhập cảnh hoặc rời khỏi quốc gia mà người đó cũng mang quốc tịch, thông lệ là sử dụng giấy tờ do quốc gia đó cấp.
Điều này có nghĩa một người mang quốc tịch Đức và Việt Nam nên chuẩn bị cả hộ chiếu Đức lẫn hộ chiếu Việt Nam cho hành trình hai chiều. Hộ chiếu Đức được sử dụng khi làm thủ tục qua biên giới Đức, trong khi hộ chiếu Việt Nam là giấy tờ phù hợp khi làm thủ tục nhập cảnh và xuất cảnh Việt Nam.
Cách sử dụng hai hộ chiếu như vậy cũng giúp tách bạch hai vấn đề thường bị nhầm lẫn: quốc tịch của một người và giấy tờ được sử dụng để chứng minh quyền nhập cảnh, xuất cảnh tại từng quốc gia.
Tên trên hai hộ chiếu khác nhau chưa chắc là vấn đề về quốc tịch
Việc tên trên hai hộ chiếu không giống nhau hoàn toàn không tự động có nghĩa người mang hộ chiếu sẽ bị từ chối xuất nhập cảnh. Tuy nhiên, nếu sự khác biệt đủ lớn, nhân viên hãng hàng không hoặc cán bộ kiểm soát biên giới có thể cần xác định rằng hai giấy tờ thực sự thuộc về cùng một người.
Tình huống này có thể xuất hiện vì nhiều lý do. Một người có thể sử dụng tên trước khi kết hôn trên một giấy tờ và tên sau khi kết hôn trên giấy tờ khác. Cũng có trường hợp tên được xác lập hoặc ghi nhận khác nhau theo quy định pháp luật của Đức và Việt Nam.
Vì vậy, nếu hai hộ chiếu có cách ghi tên khác nhau, điều quan trọng là người đi phải có khả năng giải thích mối liên hệ giữa hai danh tính được thể hiện trên giấy tờ. Không nên mặc định rằng nhân viên làm thủ tục sẽ tự hiểu nguyên nhân của sự khác biệt.
Luật về tên của Đức đã thay đổi từ ngày 1/5/2025
Một yếu tố cần lưu ý là Đức đã cải cách các quy định về họ tên và một số quy định liên quan đến xung đột pháp luật về tên từ ngày 1/5/2025. Theo thông tin của Auswärtiges Amt, trong một số trường hợp, một người có thể mang tên khác nhau trong hệ thống pháp luật Đức và tại nước ngoài.
Điều đó cho thấy sự khác biệt giữa tên trên giấy tờ của hai quốc gia có thể xuất phát từ quy định pháp luật chứ không nhất thiết là lỗi trên hộ chiếu. Tuy nhiên, mỗi trường hợp cụ thể vẫn phụ thuộc vào tình trạng hộ tịch, quốc tịch và các giấy tờ mà người đó đang sở hữu.
Đặc biệt, nếu hai tên khác nhau hoàn toàn thay vì chỉ khác thứ tự họ tên, cách viết dấu hoặc một chi tiết nhỏ, người đi nên kiểm tra trước với cơ quan có thẩm quyền. Việc chuẩn bị từ trước có thể tránh tình trạng phải giải thích nhiều tại sân bay hoặc cửa khẩu.
Hộ chiếu, vé máy bay và giấy tờ chứng minh tên cần thống nhất
Trước chuyến bay, việc đầu tiên cần làm là kiểm tra thời hạn của cả hai hộ chiếu. Người có song tịch không nên chỉ kiểm tra giấy tờ mà mình thường sử dụng tại Đức, bởi hộ chiếu còn lại cũng có thể cần thiết khi làm thủ tục tại Việt Nam.
Thông tin trên vé máy bay cũng cần được kiểm tra cẩn thận. Tên hành khách nên phù hợp với giấy tờ mà hãng hàng không sử dụng để xác minh hành khách trên từng chặng. Nếu hai hộ chiếu có cách ghi tên đáng kể khác nhau, nên liên hệ với hãng hàng không trước khi bay để hỏi cách nhập thông tin chính xác.
Ngoài hai hộ chiếu, người đi có thể chuẩn bị thêm các giấy tờ giúp chứng minh mối liên hệ giữa hai tên. Tùy từng trường hợp, đó có thể là:
- Giấy chứng nhận kết hôn nếu sự thay đổi tên liên quan đến việc kết hôn.
- Giấy khai sinh hoặc giấy tờ hộ tịch có thông tin về tên gốc.
- Quyết định hoặc giấy chứng nhận thay đổi tên.
- Các giấy tờ hộ tịch khác có thể chứng minh hai tên thuộc cùng một người.
Những giấy tờ này không thay thế hộ chiếu và không phải lúc nào cũng được yêu cầu. Tuy nhiên, nếu phát sinh câu hỏi về danh tính, chúng có thể giúp giải thích nguồn gốc của sự khác biệt nhanh chóng hơn.
Không nên lấy kinh nghiệm của người khác làm quy tắc chung
Trong thực tế, có người mang song tịch từng đi lại chỉ với một hộ chiếu mà không gặp trở ngại. Tuy nhiên, kinh nghiệm đó không thể áp dụng máy móc cho tất cả hành khách.
Kết quả làm thủ tục có thể phụ thuộc vào quốc tịch, tuyến bay, quốc gia quá cảnh, cách ghi tên trên vé, tình trạng hiệu lực của hộ chiếu và yêu cầu của từng cơ quan hoặc hãng hàng không. Một trường hợp thuận lợi trước đây không có nghĩa chuyến đi khác với thông tin giấy tờ khác sẽ được xử lý giống hệt.
Quy định về quốc tịch cũng cần được phân biệt với quy định về giấy tờ xuất nhập cảnh. Từ ngày 27/6/2024, pháp luật quốc tịch Đức nhìn chung đã cho phép đa quốc tịch rộng hơn và việc một công dân Đức tự nguyện có thêm quốc tịch nước ngoài không còn tự động dẫn đến mất quốc tịch Đức. Tuy nhiên, điều này không đồng nghĩa với việc có thể sử dụng bất kỳ hộ chiếu nào tại mọi cửa khẩu.
Nếu tên khác nhau nhiều, nên kiểm tra trước khi khởi hành
Trường hợp hai hộ chiếu chỉ khác cách sắp xếp họ tên hoặc một số chi tiết về cách ghi tên thường khác với trường hợp hai tên pháp lý hoàn toàn khác nhau. Càng có nhiều khác biệt, việc kiểm tra hồ sơ trước chuyến đi càng cần thiết.
Người mang song tịch Đức–Việt nên cung cấp chính xác cách ghi tên trên từng hộ chiếu khi trao đổi với hãng hàng không hoặc cơ quan đại diện có thẩm quyền. Không nên chỉ mô tả chung rằng tên trên hai giấy tờ “hơi khác nhau”, bởi từng ký tự và thứ tự tên có thể ảnh hưởng đến cách nhân viên kiểm tra hồ sơ.
Đối với những trường hợp có tình trạng hộ tịch phức tạp, tên đã thay đổi nhiều lần hoặc giấy tờ của hai nước thể hiện những tên pháp lý khác nhau đáng kể, việc kiểm tra trước với cơ quan có thẩm quyền sẽ đáng tin cậy hơn việc dựa vào bình luận hoặc kinh nghiệm được chia sẻ trên mạng xã hội.
Với hành trình Đức – Việt Nam – Đức, nguyên tắc dễ nhớ là chuẩn bị cả hai hộ chiếu còn giá trị và sử dụng giấy tờ phù hợp khi làm thủ tục tại từng quốc gia. Nếu tên trên hai hộ chiếu không trùng nhau, nên mang theo giấy tờ có thể giải thích mối liên hệ giữa hai tên và chủ động xác nhận với hãng hàng không trước chuyến bay khi có nghi vấn.
Lê Hải Yến - © Báo TIN TỨC VIỆT ĐỨC
Theo: Auswärtiges Amt


