
Để hành trình học tập và làm việc diễn ra thuận lợi, bạn cần đặc biệt lưu tâm đến các nhóm luật cơ bản. Sự chuẩn bị kỹ lưỡng về kiến thức pháp luật sẽ giúp bạn tự tin hơn khi giao tiếp với chính quyền và hòa nhập cộng đồng. Dưới đây là 5 nhóm quy định quan trọng nhất mà bạn tuyệt đối không được lơ là.
Quy định về hành lý và thủ tục nhập cảnh
Khi chuẩn bị hành lý sang Đức, bạn cần nắm rõ danh mục các mặt hàng bị cấm để tránh rắc rối tại sân bay. Đức nghiêm cấm mang theo các loại thực phẩm tươi sống, thịt, sản phẩm từ sữa, xúc xích hoặc các loại hạt giống không rõ nguồn gốc. Nếu bị phát hiện vi phạm, bạn sẽ phải đối mặt với những khoản phạt hành chính rất lớn ngay tại cửa hải quan.
Đối với các loại thuốc, đặc biệt là thuốc kháng sinh, bạn bắt buộc phải mang theo đơn thuốc của bác sĩ được dịch sang tiếng Anh hoặc tiếng Đức. Về chất lỏng trong hành lý xách tay, quy định nghiêm ngặt chỉ cho phép mỗi lọ không quá 100ml và tổng cộng không quá 1 lít. Tuy nhiên, nếu bạn để trong hành lý ký gửi, các loại hóa mỹ phẩm chai lớn vẫn có thể mang theo bình thường.
- Chỉ mang đồ khô có nhãn mác, đóng gói nguyên ni lông và còn hạn sử dụng rõ ràng.
- In sẵn tất cả giấy tờ quan trọng như hợp đồng lao động, visa và giấy báo nhập học vào một bìa hồ sơ cầm tay.
- Luôn giữ thái độ tự tin và trung thực khi trả lời các câu hỏi từ phía cán bộ hải quan.
- Kiểm tra lại cân nặng hành lý để tránh phải nộp thêm phí quá cước đắt đỏ.
Luật làm thêm và quy định về thu nhập
Kể từ năm 2024, chính phủ Đức dưới sự lãnh đạo của Thủ tướng Friedrich Merz đã nới lỏng đáng kể quy định làm thêm cho sinh viên quốc tế. Hiện nay, du học sinh và sinh viên học nghề có thể làm việc lên tới 20 tiếng mỗi tuần hoặc 140 ngày làm việc trọn thời gian trong một năm. Đây là cơ hội lớn để các bạn cải thiện thu nhập và tích lũy kinh nghiệm thực tế.
Tuy nhiên, mọi hoạt động làm thêm đều phải dựa trên tinh thần thượng tôn pháp luật và minh bạch về thuế. Bạn bắt buộc phải xin phép cơ sở đào tạo hoặc công ty thực hành và ký kết hợp đồng lao động (thường là Minijob) một cách đàng hoàng. Việc làm "chui" hoặc nhận tiền mặt không khai báo là hành vi vi phạm pháp luật nghiêm trọng tại quốc gia này.
- Làm việc không khai báo thuế (Schwarzarbeit) được coi là tội hình sự tại Đức.
- Sở Hải quan (Zoll) thường xuyên kiểm tra đột xuất các cơ sở kinh doanh để phát hiện lao động bất hợp pháp.
- Người vi phạm có nguy cơ bị tước visa, phạt tiền cực nặng và bị trục xuất vĩnh viễn khỏi khối Schengen.
- Hãy luôn yêu cầu hợp đồng văn bản để bảo vệ quyền lợi về bảo hiểm và lương tối thiểu của chính mình.
Luật cư trú và nghĩa vụ đăng ký địa chỉ
Một trong những việc đầu tiên bạn phải làm khi đến Đức là đăng ký hộ khẩu (Anmeldung) tại tòa thị chính địa phương. Luật pháp quy định bạn phải thực hiện việc này trong vòng 14 ngày kể từ khi chuyển vào nơi ở mới. Việc chậm trễ đăng ký có thể khiến bạn gặp khó khăn khi mở tài khoản ngân hàng hoặc ký kết các hợp đồng dịch vụ.
Trong thời gian chờ đợi thẻ cư trú chính thức (Aufenthaltstitel), bạn luôn phải mang theo hộ chiếu có dán visa khi đi ra ngoài. Thẻ cư trú là vật bất ly thân giúp chứng minh quyền cư trú hợp pháp của bạn trước các cơ quan chức năng. Bất kỳ sự thay đổi nào về chỗ ở, nơi học tập hay nơi làm việc đều phải được thông báo kịp thời cho Sở Ngoại kiều.
Bạn cũng cần lưu ý chủ động gia hạn thẻ cư trú trước khi hết hạn ít nhất từ 2 đến 3 tháng.
Để thẻ hết hạn mà chưa có giấy hẹn gia hạn sẽ bị coi là cư trú bất hợp pháp, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến hồ sơ cá nhân. Việc tuân thủ nghiêm ngặt các mốc thời gian này thể hiện sự trách nhiệm và ý thức pháp luật của bạn.
Các nghĩa vụ cơ bản trong đời sống sinh hoạt
Tại Đức, phí radio và truyền hình (Rundfunkbeitrag) là nghĩa vụ bắt buộc đối với mỗi căn hộ, với mức phí hiện tại khoảng 18,36 Euro mỗi tháng. Ngay cả khi bạn không sở hữu tivi hay radio, bạn vẫn phải đóng khoản phí này theo quy định của pháp luật. Việc trốn đóng phí sẽ dẫn đến các khoản lãi phạt cộng dồn và có thể bị trừ trực tiếp từ tài khoản ngân hàng.
Trong môi trường học tập và làm việc, kỷ luật về sức khỏe cũng được quản lý rất chặt chẽ. Khi bị ốm và không thể đến trường hay công ty, bạn không thể chỉ nhắn tin xin nghỉ như ở Việt Nam. Bạn bắt buộc phải đến phòng khám để bác sĩ kiểm tra và cấp giấy chứng nhận nghỉ ốm (Krankmeldung) để nộp cho đơn vị quản lý.
- Tuyệt đối không đi tàu xe mà không có vé hợp lệ (Schwarzfahren), mức phạt cho hành vi này thường là 60 Euro.
- Tái phạm việc đi lậu vé nhiều lần sẽ bị ghi vào lý lịch tư pháp, gây khó khăn cho việc xin quốc tịch sau này.
- Tuân thủ giờ yên tĩnh (Ruhezeit) từ 22 giờ đêm đến 6 giờ sáng và toàn bộ ngày Chủ nhật hoặc ngày lễ.
- Tránh các hoạt động gây tiếng động mạnh như khoan tường, hút bụi hay bật nhạc lớn trong khung giờ yên tĩnh.
Nghĩa vụ phân loại rác thải tại nơi cư trú
Phân loại rác không chỉ là nét văn hóa mà còn là nghĩa vụ pháp lý đối với mọi cư dân sinh sống tại Đức.
Hệ thống quản lý rác thải tại đây được chia thành nhiều loại khác nhau để tối ưu hóa việc tái chế và bảo vệ môi trường. Bạn cần học cách phân loại đúng các loại rác sinh hoạt, rác hữu cơ, rác giấy, rác nhựa và rác thủy tinh theo màu sắc quy định.
Nếu ban quản lý tòa nhà phát hiện rác bị vứt sai thùng hoặc vứt bừa bãi, họ có quyền truy cứu trách nhiệm và đưa ra mức phạt nặng. Mức phạt này có thể dao động từ vài chục đến hàng trăm Euro tùy vào mức độ vi phạm và quy định của từng bang. Việc thực hiện tốt nghĩa vụ này không chỉ giúp bạn tránh bị phạt mà còn nhận được sự tôn trọng từ hàng xóm xung quanh.
Hãy dành thời gian tìm hiểu kỹ các quy định cụ thể tại khu vực mình sinh sống để trở thành một cư dân văn minh.
Chúc các bạn có một khởi đầu thuận lợi, an toàn và gặt hái được nhiều thành công trong hành trình khám phá nước Đức.
Thu Phương - © Báo TIN TỨC VIỆT ĐỨC

