
Vào tháng 12 năm 2025, các nguyên thủ quốc gia và người đứng đầu chính phủ châu Âu thuộc Liên minh các nước sẵn sàng hợp tác đã gặp gỡ tại Phủ Thủ tướng với Thủ tướng Merz, Tổng thống Ukraine Zelenskyy và các đại diện của phái đoàn đàm phán Hoa Kỳ. - Ảnh: Tagesschau/ARD
Hơn 30 nguyên thủ quốc gia và người đứng đầu chính phủ sẽ họp tại Berlin vào thứ Năm, theo lời mời của Thủ tướng Đức Friedrich Merz, để bàn về hỗ trợ Ukraine. Ngoại trưởng Phần Lan Elina Valtonen cảnh báo Nga đang tìm cách phá hủy các thành phố Ukraine, gây ra làn sóng người tị nạn sang châu Âu tương tự những gì từng xảy ra tại Syria.
Hội nghị có sự tham dự dự kiến của Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cùng các đại diện cấp cao của châu Âu và Mỹ. Cuộc gặp diễn ra khi Ukraine chuẩn bị bước vào một mùa đông đặc biệt khó khăn. Các cuộc không kích của Nga đang đe dọa nghiêm trọng hệ thống điện, nước và khả năng sinh hoạt của người dân.
Nga bị cáo buộc muốn tạo làn sóng người tị nạn
Trong cuộc trao đổi trước hội nghị, Ngoại trưởng Phần Lan Elina Valtonen cho rằng chiến lược của Nga tại Ukraine hiện nay tương tự cách nước này từng hành động ở Syria cách đây khoảng 10 năm.
Bà nhận định Moscow đang tìm cách phá hủy các thành phố Ukraine đến mức người dân không thể tiếp tục sinh sống tại đó. Những cuộc tấn công quy mô lớn nhằm vào khu dân cư và cơ sở hạ tầng dân sự có thể buộc hàng triệu người phải tìm nơi trú ẩn an toàn hơn.
Theo bà Valtonen, một làn sóng người tị nạn mới có thể gây bất ổn chính trị tại các quốc gia châu Âu. Đây cũng có thể là một trong những mục tiêu mà Nga muốn đạt được thông qua chiến dịch không kích kéo dài.
Những lo ngại này xuất hiện khi Ukraine đang đối mặt với tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng năng lực phòng thủ. Các cuộc tấn công nhằm vào cơ sở hạ tầng thiết yếu khiến cuộc sống của người dân ngày càng khó khăn.
Berlin tập trung vào ngân sách và đàm phán hòa bình
Hội nghị tại Phủ Thủ tướng Đức quy tụ hơn 30 nhà lãnh đạo, chủ yếu đến từ châu Âu. Họ thuộc liên minh các quốc gia tự nguyện hỗ trợ Ukraine. Tổng thống Volodymyr Zelensky cũng dự kiến tham dự cuộc gặp.
Trước hội nghị, Thủ tướng Friedrich Merz xác định hai mục tiêu chính. Thứ nhất là bảo đảm nguồn tài chính cho hoạt động phòng thủ của Ukraine trong năm 2027. Thứ hai là thống nhất lập trường của các nước tham gia trước những cuộc đàm phán hòa bình sắp tới.
Đức cũng muốn các quốc gia châu Âu khác chia sẻ trách nhiệm tài chính nhiều hơn. Ông Merz gắn sự đồng thuận của Berlin đối với kế hoạch ngân sách tương lai của Liên minh châu Âu (EU) với yêu cầu các nước cùng đóng góp cho viện trợ Ukraine trong năm tới.
Berlin hy vọng hội nghị sẽ ủng hộ đề xuất mới của Ủy ban châu Âu. Theo đề xuất này, Ukraine có thể nhận thêm tối đa 45 tỷ euro trong năm 2027.
Mỹ và châu Âu chuẩn bị nhóm đàm phán chung
Hai đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff và Jared Kushner cũng dự kiến có mặt tại Berlin. Họ sẽ gặp nhóm đàm phán mới của châu Âu để thảo luận về vòng thương lượng tiếp theo với Nga.
Các chủ đề dự kiến gồm tiến trình đàm phán, bảo đảm an ninh cho Ukraine và kế hoạch tái thiết đất nước sau chiến tranh. Đây là những vấn đề then chốt đối với bất kỳ thỏa thuận hòa bình nào trong tương lai.
Trước đó, EU đã công bố kế hoạch thành lập nhóm đại diện châu Âu trong các cuộc đàm phán với Nga. Nhóm này gồm Đức, Pháp, Anh, Italy, Ba Lan và các cơ quan của EU.
Việc hình thành nhóm đại diện chung nhằm giúp châu Âu có tiếng nói thống nhất hơn. Các nước muốn bảo đảm những vấn đề liên quan trực tiếp đến an ninh châu Âu không chỉ do Mỹ và Nga quyết định.
Đức kêu gọi các nước tăng viện trợ vũ khí
Bên cạnh hỗ trợ tài chính, Berlin muốn các đối tác châu Âu tăng cường cung cấp vũ khí cho Ukraine. Bộ trưởng Quốc phòng Đức Boris Pistorius cho biết Đức đã bàn giao một số hệ thống phòng không Patriot và hiện không thể tiếp tục cung cấp thêm.
Ông cho rằng những quốc gia khác đã đóng góp ít hơn Đức cần chia sẻ trách nhiệm nhiều hơn. Tổng thống Zelensky cũng liên tục kêu gọi các đối tác cung cấp tên lửa đánh chặn phòng không khẩn cấp, không trì hoãn.
Patriot là hệ thống phòng không hiện đại do Mỹ sản xuất, có khả năng đánh chặn tên lửa đạn đạo và nhiều loại mục tiêu trên không. Ukraine phụ thuộc đáng kể vào các hệ thống này để bảo vệ những thành phố và cơ sở hạ tầng quan trọng.
Hệ thống điện Ukraine đối mặt mùa đông khắc nghiệt
Nga từ lâu đã tập trung tấn công các cơ sở hạ tầng dân sự của Ukraine. Mục tiêu đặc biệt là những nhà máy điện, hệ thống cấp nước và các công trình năng lượng.
Các cuộc không kích khiến nguồn điện tại nhiều khu vực thường xuyên gián đoạn. Hệ thống cấp nước cũng đứng trước nguy cơ bị ảnh hưởng nghiêm trọng. Tình trạng các nhà máy điện và công trình năng lượng hiện được đánh giá là tồi tệ nhất kể từ khi chiến tranh bắt đầu.
Ukraine còn thiếu phụ tùng thay thế và nguồn dự phòng để sửa chữa những cơ sở bị phá hủy. Điều này khiến khả năng duy trì hoạt động của hệ thống điện trong mùa đông trở nên khó khăn hơn.
Năng lực đánh chặn tên lửa của Ukraine cũng đang suy giảm. Kho tên lửa Patriot dùng để tiêu diệt tên lửa đạn đạo gần như đã cạn kiệt. Trong khi đó, Nga vẫn còn khoảng 700 tên lửa loại này.
Các cơ quan tình báo phương Tây ước tính Nga có thể sản xuất thêm khoảng 110 tên lửa mỗi tháng. Nếu các cuộc tấn công tiếp tục với cường độ hiện tại, Ukraine sẽ phải đối mặt với áp lực ngày càng lớn trong việc bảo vệ các thành phố và công trình thiết yếu.

Ngoại trưởng Phần Lan Elina Valtonen.© IMAGO/Mehmet Eser
Ngoại trưởng Phần Lan Valtonen kêu gọi các nước phương Tây tập hợp mọi nguồn lực có thể để hỗ trợ Ukraine. Bà nhấn mạnh nhu cầu tăng viện trợ phòng không, đồng thời giúp hệ thống năng lượng của Ukraine chống chịu tốt hơn trước các cuộc tấn công.
Một trong những biện pháp được bà đề cập là xây dựng hệ thống cáp điện ngầm nhằm giảm nguy cơ bị phá hủy khi Nga không kích. Những quyết định về viện trợ quân sự, tài chính và bảo vệ hạ tầng năng lượng sẽ là trọng tâm thảo luận tại hội nghị ở Berlin.
Thành Lộc - © Báo TIN TỨC VIỆT ĐỨC


