Chiến lược quốc phòng mới của Mỹ: Ưu tiên lợi ích quốc gia và yêu cầu đồng minh tự lực

OV-2026 |

Điểm tin thế giới 24 Tháng một 2026

Theo tin từ hãng AP vào ngày 23-1, Bộ Quốc phòng Mỹ đã chính thức công bố bản Chiến lược Quốc phòng Quốc gia mới. Đây là lần cập nhật quan trọng đầu tiên kể từ năm 2022, phản ánh tầm nhìn quân sự của chính quyền Tổng thống Donald Trump trong nhiệm kỳ này.

Triết lý nước Mỹ trên hết trong quân sự

Văn kiện dài 34 trang này mang đậm màu sắc chính trị và phản ánh rõ nét tư duy quản trị mới của Washington. Ngay từ phần mở đầu, văn bản đã khẳng định một quan điểm cứng rắn rằng Chính phủ Mỹ từng có thời gian dài sao nhãng việc đặt lợi ích của người dân lên hàng đầu. Do đó, chiến lược mới đòi hỏi một bước chuyển mình mạnh mẽ về cả cách tiếp cận, trọng tâm lẫn giọng điệu trong các quan hệ quốc tế.

1 Chien Luoc Quoc Phong Moi Cua My Uu Tien Loi Ich Quoc Gia Va Yeu Cau Dong Minh Tu Luc

Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth phát biểu trước khi Tổng thống Donald Trump ký biên bản ghi nhớ tại Phòng Bầu dục.

Lầu Năm Góc thẳng thắn chỉ trích các đối tác tại châu Âu và châu Á vì đã quá phụ thuộc vào sự hỗ trợ tài chính và quân sự từ Mỹ. Washington giờ đây yêu cầu các đồng minh phải đóng vai trò chủ chốt trong việc đối phó với các mối đe dọa tại chính khu vực của họ. Sự thay đổi này được kỳ vọng sẽ giảm bớt gánh nặng ngân sách cho người dân Mỹ trong khi vẫn duy trì được sự ổn định cần thiết.

Phân chia trách nhiệm tại các điểm nóng toàn cầu

Tại khu vực Đông Bắc Á, văn kiện nêu rõ Hàn Quốc hoàn toàn có đủ năng lực để chịu trách nhiệm chính trong việc răn đe Triều Tiên. Mỹ sẽ không còn duy trì vai trò dẫn dắt tuyệt đối như trước mà chuyển sang đóng vai trò hỗ trợ then chốt nhưng ở mức độ hạn chế. Đây là một bước ngoặt đáng chú ý, làm thay đổi nền tảng truyền thống của liên minh quân sự Mỹ - Hàn vốn đã tồn tại nhiều thập kỷ.

Đối với Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) và các đối tác châu Âu, Mỹ đưa ra những nhận định rất cụ thể:

Các đồng minh châu Âu hiện có tiềm lực mạnh hơn Nga rất nhiều và đủ sức tự phòng thủ.
Mỹ sẽ điều chỉnh lại thế trận lực lượng và các hoạt động quân sự tại lục địa già để tập trung cho các mục tiêu nội địa.
Washington xác nhận kế hoạch cắt giảm hiện diện quân sự tại các khu vực giáp biên giới Ukraine.
Các quốc gia thành viên NATO được khuyến khích tăng cường chi tiêu quốc phòng để tự bảo vệ mình trước các rủi ro an ninh.

Thay đổi định hướng đối với Trung Quốc và Nga

Chiến lược mới năm 2026 cho thấy một góc nhìn khác biệt hoàn toàn so với thời điểm năm 2022. Thay vì coi Trung Quốc là thách thức hàng đầu cần phải áp đảo, Mỹ hiện nhìn nhận Bắc Kinh là một thế lực đã ổn định tại khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương. Mục tiêu của Washington là duy trì sức răn đe để đảm bảo Trung Quốc không chi phối lợi ích của Mỹ, thay vì tìm cách bóp nghẹt hay thay đổi chế độ tại đây.

2 Chien Luoc Quoc Phong Moi Cua My Uu Tien Loi Ich Quoc Gia Va Yeu Cau Dong Minh Tu Luc

Mỹ thay đổi cách tiếp cận với các đối thủ lớn nhằm tìm kiếm một nền hòa bình ổn định và thực dụng hơn.

Tổng thống Donald Trump mong muốn xây dựng một mối quan hệ dựa trên sự tôn trọng lẫn nhau và thương mại công bằng với Trung Quốc. Lầu Năm Góc cũng đề xuất mở rộng các kênh liên lạc trực tiếp giữa quân đội hai nước để tránh những hiểu lầm không đáng có. Đáng chú ý, văn kiện lần này hoàn toàn không nhắc đến các cam kết hỗ trợ quân sự cho Đài Loan, một sự im lặng đầy ẩn ý so với các bản chiến lược trước đây.

3 Chien Luoc Quoc Phong Moi Cua My Uu Tien Loi Ich Quoc Gia Va Yeu Cau Dong Minh Tu Luc

Các quyết sách quốc phòng mới phản ánh rõ nét học thuyết ngoại giao thực dụng của chính quyền đương nhiệm.

Về phía Nga, Mỹ đánh giá Matxcơva là mối đe dọa có thể kiểm soát được đối với các thành viên NATO ở phía đông. Washington tin rằng với sự lãnh đạo của các chính phủ như chính quyền Thủ tướng Friedrich Merz tại Đức, châu Âu hoàn toàn đủ khả năng tự chủ về phòng thủ thông thường. Việc chuyển giao trách nhiệm này cho thấy Mỹ đang dần rút lui khỏi các cam kết quân sự tốn kém và không trực tiếp ảnh hưởng đến an ninh quốc gia.

Thu Phương - © Báo TIN TỨC VIỆT ĐỨC