Giám đốc Cơ quan Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) John Ratcliffe được cho là đã đưa ra những số liệu đáng chú ý về tổn thất của Nga trong cuộc chiến tại Ukraina khi gặp các lãnh đạo tình báo Nga ở Moskva vào cuối tháng 8. Theo cựu lãnh đạo Tổng cục Tình báo thuộc Bộ Quốc phòng Ukraina, Trung tướng Valeriy Kondratyuk, phía Mỹ đã sử dụng những dữ liệu này để giải thích vì sao Moskva nên chấm dứt chiến tranh.
Hai con số được nhắc đến trong cuộc trao đổi là tuổi thọ trung bình của một binh sĩ Nga trên chiến trường chỉ khoảng 35 phút và phần lãnh thổ Ukraina mà Nga kiểm soát thêm chỉ đạt 1% trong vòng 18 tháng. Những thông tin này được ông Kondratyuk đề cập trong cuộc phỏng vấn với nhà báo Tatyana Danilenko, đăng trên YouTube của Ukrayinska Pravda ngày 26/9.
Những con số được đưa ra trong cuộc gặp tại Moskva
Theo lời kể của ông Kondratyuk, John Ratcliffe đã trực tiếp trình bày với các đối tác Nga những lập luận liên quan đến cái giá mà cuộc chiến đang đặt lên quân đội và nền kinh tế nước này.
“Một trong những lập luận mà Ratcliffe trình bày với phía Nga là tuổi thọ của một người lính Nga trên chiến trường chỉ là 35 phút. Và trong 18 tháng, Nga chỉ chiếm được 1% lãnh thổ của Ukraina”, ông Kondratyuk cho biết.
Hai số liệu trên phản ánh hai khía cạnh khác nhau của cuộc chiến. Con số 35 phút được dùng để nhấn mạnh mức độ khốc liệt mà binh sĩ Nga phải đối mặt trên chiến trường. Trong khi đó, tỷ lệ 1% cho thấy sự chênh lệch giữa những tổn thất phải gánh chịu và phần lãnh thổ được kiểm soát trong khoảng thời gian được đề cập.
Tuy nhiên, đây là những số liệu được ông Kondratyuk thuật lại từ nội dung cuộc gặp. Thông tin được công bố không kèm theo phương pháp tính toán, phạm vi thống kê hay dữ liệu độc lập để xác định chính xác cách các con số này được xây dựng.
Kênh liên lạc tình báo giúp Mỹ hiểu rõ hơn về Nga
Ông Kondratyuk cho rằng các cuộc tiếp xúc trực tiếp giữa cơ quan tình báo Mỹ và Nga mang lại cho Washington một nguồn thông tin khác với những tuyên bố công khai trên truyền thông.
Theo vị tướng Ukraina, những người làm việc trong các cơ quan tình báo có khả năng tiếp cận thông tin sâu hơn về tình hình thực tế của đất nước. Điều này bao gồm tình trạng nền kinh tế, những khó khăn trong quá trình điều hành và hướng phát triển mà giới lãnh đạo Nga đang lựa chọn.
Ông nhấn mạnh rằng những người tham gia các cuộc trao đổi như vậy không chỉ dựa vào thông tin từ các chương trình thời sự của Nga để đánh giá tình hình. Họ có thể tiếp cận những dữ liệu giúp hình thành nhận định sát hơn về thực trạng đất nước.
“Đây là những người chắc chắn có, có thể nói là, thông tin đầy đủ về tình hình thực tế. Họ không phải là những người Nga chỉ xem truyền hình tin tức Nga. Họ biết tình trạng thực sự của nền kinh tế, hướng đi thực sự mà nước Nga đang hướng tới”, ông Kondratyuk nói.
Nhận định này cũng cho thấy ý nghĩa của các kênh liên lạc giữa những cơ quan tình báo, ngay cả khi hai quốc gia có quan hệ đối đầu. Những cuộc tiếp xúc như vậy không nhất thiết đồng nghĩa với việc hai bên đạt được đồng thuận, nhưng có thể tạo điều kiện để truyền đạt trực tiếp các đánh giá về chi phí và hệ quả của chiến tranh.
Nguy cơ kinh tế nếu Nga tiếp tục chiến tranh
Bên cạnh tổn thất quân sự, ông Kondratyuk cho rằng giới tình báo Nga cũng nhận thức được những hậu quả kinh tế có thể xảy ra nếu cuộc chiến kéo dài. Theo ông, việc tiếp tục duy trì chiến tranh sẽ khiến nền kinh tế Nga phải chịu thêm sức ép, đồng thời làm cho quá trình khôi phục đất nước sau xung đột trở nên khó khăn hơn.
Những chi phí liên quan đến chiến tranh không chỉ giới hạn ở hoạt động quân sự. Khi nguồn lực quốc gia tiếp tục được dành cho chiến trường, khả năng phân bổ nguồn lực cho các lĩnh vực dân sự và phục hồi kinh tế cũng có thể bị thu hẹp. Tuy nhiên, mức độ tác động cụ thể còn phụ thuộc vào thời gian chiến tranh, tình hình tài chính và những lựa chọn chính sách của Moskva.
Theo cách nhìn của ông Kondratyuk, vấn đề mà Nga phải đối mặt không đơn thuần là việc tiếp tục hay chấm dứt các hoạt động quân sự. Đó còn là câu hỏi về khả năng duy trì nền kinh tế trong thời gian dài và triển vọng của đất nước sau khi chiến tranh kết thúc.
“Về cơ bản, hoặc là phục hồi, hoặc là sụp đổ của Nga”, vị tướng Ukraina nhận định.
Tương lai của Nga sau cuộc chiến
Phát biểu của ông Kondratyuk đặt trọng tâm vào những hệ quả dài hạn mà cuộc chiến có thể để lại đối với Nga. Nếu xung đột tiếp tục kéo dài, áp lực lên quân đội và nền kinh tế có thể gia tăng. Ngược lại, việc chấm dứt chiến tranh cũng không đồng nghĩa với việc những khó khăn sẽ lập tức biến mất.
Quá trình phục hồi sau chiến tranh có thể kéo theo nhiều thách thức, từ việc tái phân bổ ngân sách đến khôi phục các hoạt động kinh tế và xử lý những tổn thất tích lũy trong thời gian xung đột. Khả năng vượt qua giai đoạn này sẽ phụ thuộc vào tình hình thực tế khi chiến tranh kết thúc và những quyết định được đưa ra sau đó.
Những số liệu mà ông Kondratyuk thuật lại cho thấy thông điệp mà phía Mỹ được cho là đã chuyển tới các lãnh đạo tình báo Nga: cái giá của chiến tranh cần được đánh giá không chỉ bằng những diễn biến trên chiến trường, mà còn bằng tổn thất nhân lực và triển vọng kinh tế của đất nước. Dù vậy, tương lai của Nga vẫn phụ thuộc vào diễn biến thực tế của cuộc chiến và những lựa chọn chính trị, kinh tế mà Moskva đưa ra trong thời gian tới.
