Những mục tiêu không thành và thực trạng bế tắc
Ban đầu, ông bước vào cuộc đối đầu với một danh sách dài các yêu cầu mang tính áp đặt nhằm thay đổi hoàn toàn cục diện khu vực. Tuy nhiên, kết quả thực tế lại hoàn toàn trái ngược với những tuyên bố hùng hồn trước đó. Dưới đây là những mục tiêu mà chính quyền của ông đã thất bại trong việc thực hiện:
- Giải phóng người dân Iran khỏi sự kiểm soát của chính quyền đương nhiệm.
- Chấm dứt hoàn toàn chương trình phát triển hạt nhân của Tehran.
- Thiết lập các lệnh hạn chế nghiêm ngặt đối với chương trình phát triển tên lửa.
- Cắt đứt mọi nguồn hỗ trợ của Iran dành cho các nhóm vũ trang đồng minh tại Trung Đông.

Tổng thống Mỹ Donald Trump làm việc tại phòng Bầu dục trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị gia tăng.
Tác động ngược tại eo biển Hormuz
Thay vì làm suy yếu đối phương, những hành động cứng rắn của Mỹ đã khiến Iran siết chặt quyền kiểm soát tại eo biển Hormuz. Đây vốn là tuyến hàng hải huyết mạch, đóng vai trò sống còn đối với an ninh năng lượng toàn cầu. Trước khi căng thẳng leo thang, vùng biển này vốn mở cửa tự do cho hoạt động giao thương quốc tế.
Hiện nay, cục diện đã thay đổi hoàn toàn khi Iran nắm quyền chủ động điều tiết tuyến đường này theo ý muốn. Điều này biến eo biển Hormuz trở thành một công cụ quyền lực có giá trị chiến lược to lớn trên bàn đàm phán. Nhiều chuyên gia nhận định sức nặng của nó thậm chí còn vượt xa cả tầm ảnh hưởng của vũ khí hạt nhân.
Áp lực từ những phát ngôn gây tranh cãi
Dù các cuộc không kích của quân đội Mỹ có thể gây tổn hại nhất định đến tiềm lực quân sự của Iran, nhưng đó chỉ là những thắng lợi cục bộ. Trump dường như chưa đánh giá đúng mức rằng những thành công về mặt kỹ thuật không thể thay thế cho một chiến lược toàn diện. Sự thiếu hụt trong tầm nhìn dài hạn đã khiến Washington rơi vào bẫy tâm lý của chính mình.
Hơn nữa, những lời đe dọa nặng nề từ phía Nhà Trắng đã khiến dư luận Iran phản ứng dữ dội. Từ lời hứa mang lại sự tự do và giúp đỡ, thông điệp của Tổng thống lại chuyển sang những cảnh báo về việc xóa sổ các giá trị văn hóa. Điều này không chỉ gây phẫn nộ trong khu vực mà còn khiến uy tín của Mỹ bị sụt giảm nghiêm trọng.
Làn sóng phản đối trong nội bộ nước Mỹ
Cách điều hành và trạng thái tinh thần của Tổng thống hiện đã trở thành chủ đề tranh luận nóng hổi ngay tại nghị trường Mỹ. Nghị sĩ Adam Smith thuộc đảng Dân chủ đã công khai chỉ trích sự thiếu ổn định trong các quyết định của người đứng đầu quốc gia. Ông cho rằng những hành động mang tính tự cao tự đại đang đặt đất nước vào tình thế nguy hiểm.
Nhiều chính trị gia khác cũng bày tỏ sự lo ngại sâu sắc về khả năng kiểm soát hành vi của Tổng thống trong các tình huống khẩn cấp. Thống đốc bang Minnesota, ông Tim Walz, cũng đưa ra những nhận xét thẳng thắn về sự mất phương hướng trong chính sách đối ngoại lần này. Những áp lực từ cả hai phía buộc chính quyền phải tìm kiếm một giải pháp giảm nhiệt nhanh chóng.
Lối thoát chiến lược từ sự trung gian của Pakistan
Khi nhận ra bản thân đang ở trong thế bế tắc và không còn nhiều lựa chọn khả dĩ, Donald Trump đã phải chấp nhận một giải pháp trung gian. Pakistan đã đóng vai trò cầu nối quan trọng khi đề xuất một sáng kiến ngừng bắn cụ thể giữa các bên. Đây được ví như một chiếc thang giúp nhà lãnh đạo Mỹ bước xuống khỏi vị thế khó khăn mà ông đã tự tạo ra.
Trong hai tuần tới, Mỹ và Iran sẽ chính thức bước vào quá trình thương lượng để tìm kiếm một thỏa thuận chung.
Tuy nhiên, giới quan sát nhận định rằng Tehran đang nắm giữ lợi thế tâm lý và vị thế tốt hơn trên bàn đàm phán. Khi một bên bước ra khỏi xung đột với tư cách là người kiểm soát được thực địa, họ chính là bên giành chiến thắng về mặt chiến lược.
Nguyễn Thanh Bình - © Báo TIN TỨC VIỆT ĐỨC
Theo bình luận của Carsten Kühntopp, phóng viên đài truyền hình công ARD tại Washington.

