Cuộc chiến tại Ukraine đã bước sang năm thứ tư rưỡi. Những con số thương vong mà Nga phải gánh chịu đang vượt quá mọi dự đoán, thậm chí còn bi thảm hơn cả những trận đánh khốc liệt nhất lịch sử. Một nghiên cứu mới từ Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) đã vẽ nên một bức tranh nghiệt ngã về tổn thất của quân đội Nga.
Theo báo cáo này, tổng thương vong của Nga – bao gồm tử trận, bị thương và mất tích – đã lên tới khoảng 1,4 triệu người. Đáng chú ý, hơn 450.000 binh sĩ đã thiệt mạng trên chiến trường.
Con số này không chỉ đáng báo động mà còn vượt qua tổng thương vong của trận Stalingrad lừng danh trong Thế chiến II, vốn được xem là trận đánh đẫm máu nhất lịch sử.
Thảm cảnh thương vong: Nga vượt qua bóng ma Stalingrad
Trận Stalingrad từng là biểu tượng của sự tàn khốc, khiến Liên Xô chịu khoảng 1,1 triệu thương vong, trong đó có khoảng 478.000 người tử trận hoặc mất tích. Giờ đây, cuộc chiến ở Ukraine đã vượt qua ngưỡng đau thương đó đối với Nga. Tổng thương vong của cả hai phía trong cuộc xung đột này hiện đã vượt mốc 2 triệu người.
Điều đáng nói là sau hơn bốn năm rưỡi chiến sự, Nga vẫn chưa đạt được mục tiêu chiến lược quan trọng nào như dự định ban đầu. Tổng thống Putin kiên định khẳng định chiến thắng là tất yếu, nhưng thực tế chiến trường lại kể một câu chuyện hoàn toàn khác.
Những tính toán sai lầm và thực tế phũ phàng
Quân đội Nga đang mất đi từ 30.000 đến 35.000 quân mỗi tháng. Đây là một con số cao hơn đáng kể so với khoảng 27.000 tân binh được tuyển dụng hàng tháng. Sự chênh lệch này tạo ra một vòng xoáy tiêu hao nhân lực không ngừng, gây áp lực lớn lên khả năng duy trì lực lượng của Moscow.
Thay vì mở rộng lãnh thổ, Nga lại để mất khoảng 400 km² vào tay Ukraine chỉ trong hai tháng 4 và 5 năm 2026, theo dữ liệu từ CSIS. Đây là dấu hiệu rõ ràng cho thấy những khó khăn mà quân đội Nga đang phải đối mặt trên mặt trận.
Phân tích của các chuyên gia: Mức độ tổn thất đáng kinh ngạc
Các tác giả nghiên cứu, Seth G. Jones và Riley McCabe, đã nhận định mức độ tổn thất của Nga là "đáng kinh ngạc". Để dễ hình dung, số binh sĩ Nga tử trận tại Ukraine cao gấp 4 lần tổng số lính Mỹ thiệt mạng trong tất cả các cuộc chiến kể từ sau Thế chiến II. Con số này còn gấp 9 lần tổng số binh sĩ Liên Xô và Nga đã tử trận trong mọi cuộc chiến cùng thời kỳ.
CSIS cũng ước tính rằng trong nửa đầu năm 2026, tỷ lệ thương vong đã lên gần 8:1. Nghĩa là cứ mỗi binh sĩ Ukraine thương vong thì có khoảng 8 binh sĩ Nga thương vong. Tỷ lệ chênh lệch cực lớn này phản ánh hiệu quả phòng thủ của Ukraine cũng như những vấn đề nội tại của quân đội Nga.
Vì sao Nga tổn thất nặng nề?
Nghiên cứu chỉ ra nhiều nguyên nhân chính dẫn đến thương vong tăng vọt của Nga. Các cuộc tấn công bằng UAV của Ukraine, đặc biệt là những chiếc tích hợp công nghệ AI, đã gây ra thiệt hại đáng kể. Kết hợp với chiến lược phòng thủ nhiều lớp hiệu quả, các cuộc tấn công của Nga thường gặp phải sự kháng cự quyết liệt.
CSIS còn nhấn mạnh chiến lược tiêu hao, khả năng tác chiến hiệp đồng yếu kém, chiến thuật và huấn luyện không hiệu quả, tham nhũng tràn lan cùng tinh thần chiến đấu thấp đã góp phần làm suy giảm nghiêm trọng sức mạnh quân đội Nga. Chương trình hiện đại hóa quân sự được quảng bá rầm rộ suốt nhiều năm qua dường như đã không phát huy tác dụng như kỳ vọng.
Mô hình tiểu đoàn tác chiến chiến thuật (BTG) cũng không hoạt động như mong muốn. Các chỉ huy cấp dưới thiếu tính chủ động. Hệ thống chỉ huy đã quay trở lại mô hình tập trung từ trên xuống giống thời Liên Xô, cứng nhắc bám theo kế hoạch dù tình hình thực tế đã thay đổi hoàn toàn.
Tham vọng ban đầu và cục diện hiện tại
Mục tiêu ban đầu của Nga là chiếm Kyiv chỉ trong vài ngày, kiểm soát toàn bộ Ukraine trong vài tuần, biến nước này thành một quốc gia lệ thuộc Moscow và ngăn chặn, làm suy yếu NATO. Tuy nhiên, các cuộc tấn công vào Kyiv và Kharkiv đều đã thất bại với tổn thất nặng nề. Chiến sự sau đó chuyển thành một cuộc chiến tiêu hao kéo dài tại Donbas và miền nam Ukraine.
Trong khi đó, NATO không những không suy yếu mà còn mở rộng lực lượng. Phần Lan và Thụy Điển đã gia nhập liên minh, đưa NATO tiến sát biên giới Nga hơn bao giờ hết. Đây là một kết quả hoàn toàn trái ngược với những gì Moscow mong muốn.
Gánh nặng chiến tranh: Thương vong của Ukraine và dân thường
Ukraine cũng phải chịu những tổn thất nặng nề không kém. CSIS ước tính nước này đã chịu khoảng 525.000 đến 625.000 thương vong, trong đó có 125.000 đến 150.000 binh sĩ thiệt mạng từ tháng 2 năm 2022 đến tháng 6 năm 2026. Ngoài ra, ít nhất 56.000 dân thường Ukraine đã thiệt mạng hoặc bị thương do các cuộc tấn công của Nga nhắm vào khu vực dân sự.
Theo bài viết, các đợt tấn công bằng UAV của Ukraine chủ yếu nhắm vào mục tiêu quân sự và hạ tầng, không tập trung vào khu dân cư như các cuộc không kích của Nga. Điều này góp phần tránh làm gia tăng thêm số thương vong dân thường một cách không cần thiết.
Khi chiến tranh vẫn tiếp diễn, số người thương vong được dự báo sẽ còn tăng cao nếu các bên không đạt được một thỏa thuận đàm phán nhằm chấm dứt cuộc xung đột. Cuộc chiến tại Ukraine, với những con số thương vong kinh hoàng và những mục tiêu chiến lược còn dang dở, tiếp tục là một lời nhắc nhở đau lòng về cái giá của xung đột vũ trang trong thế kỷ 21.
Thành Lộc - © Báo TIN TỨC VIỆT ĐỨC
Ý kiến bạn đọc