Thị trường đào tạo nghề (Ausbildung) tại Đức đang phát đi một tín hiệu đáng báo động. Theo báo cáo về đào tạo nghề năm 2026, hơn một nửa số người học nghề được khảo sát, chính xác là 50,6%, cho biết họ đang phải vật lộn với những áp lực đáng kể về tâm lý.
Những gánh nặng này không chỉ là cảm giác thoáng qua.
Các nguyên nhân chính được nhắc đến bao gồm áp lực về thành tích và thời gian, đòi hỏi trách nhiệm công việc ngày càng cao, tình trạng thiếu nhân sự trầm trọng tại các doanh nghiệp và đặc biệt là sự thiếu vắng người hướng dẫn chuyên nghiệp.
Điều đáng lo ngại hơn cả là sự cô lập.
Trong số những người đang phải đối mặt với áp lực tinh thần, có tới 41,7% thú nhận rằng họ không có ai để chia sẻ hay thảo luận về những vấn đề mình đang gặp phải. Điều này cho thấy một khoảng trống lớn trong hệ thống hỗ trợ tâm lý cho người học nghề.
Ảnh minh họa - © Báo điện tử tin tức VIỆT ĐỨC
Gánh nặng tài chính đè nặng
Không chỉ có áp lực công việc, gánh nặng tài chính cũng là một vấn đề lớn. Có tới 65,3% người học nghề cho rằng mức lương Ausbildung của họ khiến việc tự trang trải cuộc sống độc lập trở nên khó khăn hoặc thậm chí bất khả thi.
Hậu quả là gần một phần ba số người học nghề vẫn phải dựa vào sự hỗ trợ tài chính từ cha mẹ. Thậm chí, cứ tám người thì lại có một người phải làm thêm để kiếm đủ tiền trang trải sinh hoạt phí. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến thời gian học tập mà còn làm tăng thêm mệt mỏi cho các bạn trẻ.
Sự hài lòng giảm sút và những con số đáng chú ý khác
Mức độ hài lòng chung với chương trình Ausbildung cũng đang giảm sút nghiêm trọng. Chỉ 65,7% người được hỏi cho biết họ hài lòng hoặc rất hài lòng – đây là mức thấp nhất từng được ghi nhận trong các báo cáo đào tạo nghề.
Bên cạnh đó, báo cáo còn chỉ ra nhiều điểm đáng lưu tâm khác:
- 35,4% người học nghề thường xuyên phải làm thêm giờ.
- 16,3% thường xuyên bị yêu cầu làm những công việc không thuộc nội dung đào tạo của mình.
- 37,1% người học nghề đang ở năm cuối vẫn chưa biết liệu doanh nghiệp có tiếp tục nhận họ làm việc sau khi tốt nghiệp hay không, tạo ra sự bất an về tương lai.
Nghịch lý giữa nhu cầu và thực tế
Trong bối cảnh nước Đức đang đối mặt với tình trạng thiếu hụt lao động có tay nghề trầm trọng, thị trường Ausbildung lại đang gặp phải một nghịch lý khó hiểu. Năm 2025, số lượng hợp đồng đào tạo nghề mới chỉ đạt khoảng 476.000, giảm 2,1% so với năm trước đó.
Điều này diễn ra trong khi nhu cầu của giới trẻ về các chương trình đào tạo nghề lại đang có xu hướng tăng lên. Sự mất cân bằng này không chỉ gây lãng phí tiềm năng mà còn đe dọa trực tiếp đến nguồn cung lao động chất lượng cao cho nền kinh tế Đức trong tương lai.
Những con số và thực trạng này cho thấy một bức tranh đáng suy ngẫm về hệ thống đào tạo nghề tại Đức. Để đảm bảo nguồn nhân lực bền vững và một môi trường học tập lành mạnh cho thế hệ trẻ, việc nhìn nhận và giải quyết triệt để những vấn đề từ áp lực tâm lý, tài chính đến chất lượng đào tạo là vô cùng cấp thiết.
Nguyễn Thanh Bình - © Báo TIN TỨC VIỆT ĐỨC
