Làm thêm việc phụ (Minijob) là lựa chọn phổ biến hàng đầu của sinh viên, người nội trợ và cả những người đi làm chính thức muốn gia tăng thu nhập tại CHLB Đức. Tuy nhiên, ranh giới giữa thu nhập miễn thuế, nghĩa vụ đóng bảo hiểm hưu trí và nguy cơ bị phạt chuyển sang bậc thuế 6 nặng nề vẫn khiến nhiều người lao động băn khoăn.
Ảnh minh họa - © Báo điện tử tin tức VIỆT ĐỨC
Tóm tắt nhanh cho người bận rộn
Người làm Minijob (mức trần 538 Euro/tháng) thường không phải nộp bất kỳ đồng thuế thu nhập cá nhân nào nếu người sử dụng lao động chọn đóng thuế khoán 2% cho Minijob-Zentrale. Về bảo hiểm hưu trí (Rentenversicherung), luật pháp mặc định người lao động phải đóng 3,6% (tương đương 19,37 Euro/tháng nếu hưởng lương 538 Euro kịch khung), nhưng bạn hoàn toàn có quyền nộp đơn bằng văn bản xin miễn trừ để nhận trọn vẹn 538 Euro tiền mặt.
1. Bản chất pháp lý của Minijob 538 Euro tại Đức
Minijob (còn gọi là việc làm thu nhập thấp - Geringfügige Beschäftigung) được bảo hộ bởi Bộ luật Xã hội Đức (SGB IV § 8).
Những quy định cốt lõi của công việc Minijob năm 2026:
- Mức trần thu nhập: Tối đa 538 Euro/tháng, tương đương 6.456 Euro/năm. Định mức này gắn liền với mức lương tối thiểu liên bang (Gesetzlicher Mindestlohn).
- Giới hạn số giờ làm việc: Với mức lương tối thiểu hiện hành, người làm Minijob chỉ được làm tối đa khoảng 43 giờ mỗi tháng để không bị vượt trần 538 Euro.
- Quyền lợi lao động bình đẳng: Dù chỉ làm việc phụ vài tiếng mỗi tuần, bạn vẫn được hưởng đầy đủ các quyền lợi như nhân viên chính thức: được trả lương khi nghỉ phép năm (Urlaubsentgelt), được trả lương khi ốm đau có giấy bác sĩ (Entgeltfortzahlung im Krankheitsfall) và được bảo vệ khi thai sản.
2. Người làm Minijob có phải đóng thuế thu nhập không?
Thông thường, nguyên tắc "Brutto = Netto" được áp dụng cho người lao động làm Minijob nhờ cơ chế thuế khoán.
Về phương diện thuế khóa, có hai hình thức khấu trừ:
- Đóng thuế khoán 2% (Pauschale Lohnsteuer - Phổ biến nhất):
- Chủ sử dụng lao động tự bỏ tiền túi chi trả khoản thuế khoán 2% này cho Trung tâm Quản lý Minijob liên bang (Minijob-Zentrale).
- Người lao động không bị trừ bất kỳ đồng thuế nào từ tiền lương của mình. Khoản thu nhập này cũng không cần phải kê khai vào tờ khai quyết toán thuế cuối năm (Steuererklärung). - Khấu trừ theo thẻ thuế cá nhân (Individuelle Lohnsteuerklasse):
- Nếu công ty không chọn thuế khoán mà yêu cầu mã số thuế cá nhân (Steuer-ID), thuế sẽ tính theo Bậc thuế của bạn.
- Nếu đây là công việc duy nhất của bạn (ở Bậc thuế 1 đến 4), bạn vẫn không bị trừ thuế vì thu nhập dưới mức miễn trừ cơ bản.
- CẢNH BÁO NGUY HIỂM: Nếu bạn đã có 1 công việc chính (Hauptjob) và làm thêm Minijob thứ hai nhưng chủ không đóng thuế khoán, công việc này sẽ bị tự động xếp vào Bậc thuế 6 (Steuerklasse VI) – bạn sẽ bị trừ thuế rất nặng (từ 20% đến 30% lương). Do đó, khi ký hợp đồng, luôn kiểm tra kỹ điều khoản đóng thuế khoán 2%.
3. Nghĩa vụ đóng Bảo hiểm Hưu trí: Đóng 3,6% hay xin miễn trừ?
Theo luật định kể từ năm 2013, người làm Minijob mặc định rơi vào diện bắt buộc phải đóng Bảo hiểm hưu trí (Rentenversicherungspflicht).
Cơ chế đóng tiền hưu trí trong Minijob:
- Tổng mức đóng hưu trí thông thường là 18,6%: Trong đó người sử dụng lao động đóng 15%, người lao động chỉ phải đóng phần chênh lệch 3,6%.
- Nếu bạn nhận đủ mức lương trần 538 Euro/tháng, số tiền bị khấu trừ là:
538 Euro × 3,6% = 19,37 Euro. Số tiền thực nhận chuyển về tài khoản của bạn sẽ là 518,63 Euro.
Quyền lợi khi chấp nhận đóng 3,6% hưu trí:
- Được tích lũy trọn vẹn số tháng đóng bảo hiểm hưu trí (Beitragsmonate) để đủ điều kiện nhận lương hưu tối thiểu (yêu cầu ít nhất 5 năm đóng góp).
- Duy trì quyền hưởng trợ cấp mất sức lao động (Erwerbsminderungsrente) nếu chẳng may gặp tai nạn hoặc bệnh tật hiểm nghèo.
- Đủ điều kiện tham gia các gói tiết kiệm hưu trí có nhà nước trợ cấp tiền thưởng (Riester-Rente).
Cách nộp đơn xin miễn trừ (Befreiung von der Rentenversicherungspflicht):
Nếu bạn chỉ muốn nhận đủ 538 Euro tiền mặt và không có nhu cầu tích lũy hưu trí qua Minijob (ví dụ sinh viên đã có kế hoạch khác hoặc người đã đóng đủ năm hưu trí), bạn chỉ cần điền mẫu đơn xin miễn trừ và nộp lại cho chủ lao động. Quyết định miễn trừ sẽ có hiệu lực từ tháng tiếp theo và không thể thay đổi trong suốt thời gian làm việc tại cơ sở đó.
4. Minijob có mang lại Bảo hiểm Y tế (Krankenversicherung) không?
Tuyệt đối KHÔNG: Làm Minijob không giúp bạn có thẻ bảo hiểm y tế độc lập.
Người sử dụng lao động có đóng một khoản phí y tế cố định 13% cho Minijob-Zentrale, nhưng khoản này chỉ nộp vào quỹ chung chứ không đứng tên bảo hiểm cho cá nhân bạn:
- Bạn bắt buộc phải tự đảm bảo bảo hiểm y tế qua nguồn khác: Qua hợp đồng lao động chính thức, bảo hiểm sinh viên đại học (Studentische Krankenversicherung) hoặc đóng bảo hiểm tự nguyện.
- Lưu ý "sống còn" cho người hưởng bảo hiểm gia đình (Familienversicherung): Nếu bạn đang được bảo hiểm miễn phí 100% theo hợp đồng của vợ/chồng, bạn được phép làm Minijob tối đa 538 Euro/tháng. Nếu thu nhập vượt quá con số 538 Euro này dù chỉ 1 Euro, bạn sẽ bị tước quyền bảo hiểm gia đình ngay lập tức và phải tự đóng bảo hiểm y tế tự nguyện với chi phí trên 220 Euro mỗi tháng!
5. Quy tắc vàng khi làm nhiều công việc cùng lúc
Hiểu rõ cách cộng dồn thu nhập giúp bạn tránh bị truy thu thuế và bảo hiểm xã hội bất ngờ.
- Trường hợp 1: Có 1 việc chính + 1 Minijob: Công việc Minijob đầu tiên hoàn toàn được miễn thuế và BHXH (hưởng trọn 538 Euro).
- Trường hợp 2: Có 1 việc chính + làm thêm từ 2 Minijob trở lên: Chỉ duy nhất Minijob đầu tiên được miễn thuế. Từ Minijob thứ hai trở đi, toàn bộ tiền lương sẽ bị cộng gộp vào thu nhập của công việc chính hoặc bị chuyển sang Steuerklasse 6, bị khấu trừ toàn bộ tiền thuế và các loại bảo hiểm xã hội bình thường.
- Trường hợp 3: Không có việc chính, chỉ làm 2 Minijob: Nếu tổng thu nhập từ 2 công việc cộng lại vượt quá 538 Euro/tháng (ví dụ 400€ + 300€ = 700€), cả hai công việc đều mất tư cách Minijob và chuyển thành Midijob (Übergangsbereich từ 538,01€ đến 2.000€), lúc này cả bạn và chủ đều phải đóng bảo hiểm xã hội theo tỷ lệ.
Câu hỏi thường gặp về Minijob
Làm Minijob có được thưởng tiền Giáng sinh (Weihnachtsgeld) không?
Có, nếu công ty có chính sách chi trả phụ cấp cho nhân viên chính thức thì theo luật chống phân biệt đối xử (TzBfG), người làm Minijob cũng được hưởng theo tỷ lệ. Tuy nhiên, tổng thu nhập cả năm bao gồm tiền thưởng không được vượt quá mốc 6.456 Euro (538€ x 12 tháng).
Sinh viên du học làm Minijob có bị tính vào số ngày làm việc tối đa trong năm không?
Có. Người mang visa sinh viên nước ngoài tại Đức chỉ được phép làm việc tối đa 140 ngày trọn vẹn (hoặc 280 nửa ngày) mỗi năm dương lịch. Mỗi ngày bạn đi làm Minijob đều bị tính trừ vào quỹ ngày này.
(Nội dung tham chiếu theo Bộ luật Xã hội SGB IV, Luật Thuế Thu nhập EStG và Hướng dẫn thực thi Minijob của Minijob-Zentrale CHLB Đức năm 2026).
Hải Vân - ©Báo TIN TỨC VIỆT ĐỨC
