Khi phát động chiến dịch quân sự, Điện Kremlin từng tin rằng họ nắm giữ mọi lợi thế về tiền bạc, tài nguyên và nhân lực để bóp nghẹt Ukraine. Thế nhưng, đến giữa năm 2026, cục diện đã đảo chiều hoàn toàn. Putin đang phải đối mặt với một nghịch lý chí mạng. Điều duy nhất có thể giúp Nga cầm cự trên chiến trường lúc này lại chính là ngòi nổ cho sự sụp đổ toàn diện của nước Nga từ bên trong.
Khủng hoảng nhân lực và “Cối xay thịt” kinh hoàng tại mặt trận
Số liệu thống kê nội bộ rò rỉ từ chính phía Nga, cùng với thông tin tình báo Ukraine, đang vẽ nên một bức tranh thảm khốc về tổn thất quân sự của Moscow.
Tỷ lệ tử vong đang đảo ngược mọi quy luật thời hiện đại. Thông thường, trong chiến tranh hiện đại, nhờ y tế phát triển, tỷ lệ bị thương so với tử vong của các cường quốc như Mỹ là từ 10:1 đến 17:1.
Nhưng tại Ukraine, Tổng thống Zelensky đã tiết lộ một con số kinh hoàng. 62% số thương vong của Nga là tử vong trực tiếp, chỉ có 38% là bị thương. Quân đội Nga đang bị ném vào một “cối xay thịt” đúng nghĩa. Lính tử trận nhiều hơn lính sống sót trở về.
Tại mặt trận Donetsk, quân đội Nga đang đốt quân để đổi lấy vài mét vuông đất.
Trong nỗ lực tuyệt vọng nhằm kiểm soát hoàn toàn vùng Donbas, họ chỉ tiến thêm được vỏn vẹn 53 km².
Cái giá phải trả là mạng sống của 25.000 binh sĩ. Bình quân, Nga mất 470 binh sĩ cho mỗi km² chiếm được. Tốc độ tiêu hao nhân lực này tăng gấp hơn 6 lần so với năm 2025. Các chuyên gia tính toán: để chiếm hết phần còn lại của Donetsk, Nga sẽ cần hy sinh từ 2,8 đến 3,3 triệu quân – một con số không tưởng.
Cái bẫy “Tổng động viên” và vùng tử thần kinh tế
Sự thiếu hụt quân số bắt đầu lộ rõ. Nguồn tuyển quân tình nguyện tại Nga đã chạm đáy. Mục tiêu tuyển 409.000 tân binh trong năm 2026 hoàn toàn phá sản. Hiện tại, Nga chỉ tuyển được khoảng 27.000 người mỗi tháng.
Trong khi đó, tốc độ hao tổn tại mặt trận lên tới hơn 35.000 người mỗi tháng. Để bù đắp, ông Putin bắt đầu áp dụng lệnh “Huy động ngầm”. Đây là việc ép các doanh nghiệp tư nhân nộp quân theo chỉ tiêu. Ông cũng đang chuẩn bị kích hoạt lệnh Tổng động viên toàn diện.
Tuy nhiên, nút bấm Tổng động viên chính là chiếc thòng lọng tự sát đối với nền kinh tế Nga. Có hai lý do chính cho điều này:
Vùng tử thần kinh tế
Tạp chí The Economist định nghĩa nền kinh tế Nga đã bước vào “vùng tử thần”. Điều này giống như độ cao 8.000m của người leo núi: cơ thể tự tiêu hao nhanh hơn khả năng phục hồi. Nền kinh tế Nga đang tăng trưởng quá nóng và bước vào giai đoạn lạm phát, trì trệ. Thâm hụt ngân sách công đã vọt lên 60 tỷ USD. Lãi suất ngân hàng duy trì ở mức cắt cổ 15% để kìm hãm lạm phát.
Cuộc khủng hoảng thiếu hụt lao động lịch sử
Thống đốc Ngân hàng Trung ương Nga, bà Elvira Nabiullina, từng đưa ra cảnh báo nghiêm trọng. Lần đầu tiên trong lịch sử hiện đại, tỷ lệ thất nghiệp tại Nga giảm xuống mức kỷ lục 2%.
Đây không phải tin vui. Mà là dấu hiệu cho thấy không còn người để thuê. Khi lệnh tổng động viên ban hành, hàng triệu lao động lành nghề, kỹ sư, và chuyên gia công nghệ sẽ bị đẩy ra chiến trường. Hoặc họ sẽ tạo ra một làn sóng tháo chạy (di cư) khổng lồ ra nước ngoài như năm 2022. Việc rút cạn nhân lực phục vụ cỗ máy chiến tranh sẽ làm tê liệt hoàn toàn nền kinh tế dân sự trong nước.
Sự trỗi dậy của Ukraine: Lực lượng quân sự mạnh nhất châu Âu
Trái ngược với đà suy thoái của Nga, Ukraine đã tận dụng 4 năm chiến tranh tiêu hao để chuyển mình thành một siêu cường quân sự thế hệ mới. Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio và giới lãnh đạo NATO, như Thủ tướng Đức Friedrich Merz, gần đây đã phải công nhận một thực tế. Lực lượng vũ trang Ukraine hiện là quân đội mạnh nhất và có kinh nghiệm thực chiến dày dạn nhất toàn châu Âu.
Sức mạnh của Ukraine không đến từ các khí tài đắt đỏ. Nó đến từ Chiến tranh phi đối xứng và tư duy đổi mới công nghệ vượt trội:
- Kỷ nguyên thống trị của Drone và AI: Ukraine đã thiết lập mạng lưới quốc phòng phi tập trung qua nền tảng Brave On. Nền tảng này thu hút hơn 200 công ty phát triển AI quân sự. Trong năm 2026, Ukraine dự kiến sản xuất tới 8 triệu chiếc drone.
- Vô hiệu hóa hậu phương Nga: Hiện tại, các dòng drone FPV và drone tầm trung (bán kính 20–200 km) của Ukraine chịu trách nhiệm cho 90% tổn thất của Nga tại tiền tuyến. Ukraine đã biến vành đai Donbas thành một bẫy tử thần. Họ liên tục bẻ gãy các đợt tiến quân của Nga.
- Viết lại học thuyết quân sự NATO: Ukraine đã sử dụng các khí tài phương Tây cũ, như tiêm kích F-16 đời cũ, theo những cách chưa từng có trong giáo trình. Họ bay cực thấp để né phòng không Nga và lập kỷ lục bắn hạ 6 tên lửa hành trình chỉ trong một lần xuất kích. Trên biển, dù hầu như không có hải quân, drone tự sát mặt nước của Ukraine đã tiễn 1/3 Hạm đội Biển Đen của Nga xuống đáy biển.
Kết luận chiến lược: Cái bẫy chính trị của sự kiêu ngạo
Vladimir Putin hiểu rõ tình thế hiểm nghèo của nước Nga. Ông biết cách duy nhất để cứu nền kinh tế là rút quân và chấm dứt chiến tranh. Thế nhưng, ông không thể làm điều đó. Kết thúc một “chiến dịch quân sự đặc biệt” kéo dài nhiều năm mà không đạt được bất kỳ mục tiêu cốt lõi nào sẽ là dấu chấm hết cho hình tượng “người đàn ông mạnh mẽ” và quyền lực chính trị ông đã xây dựng suốt nhiều thập kỷ.
Nước Nga dưới sự chèo lái của Putin đang mắc kẹt trong một vòng lặp chết chóc.
Tiếp tục chiến tranh, đất nước sẽ kiệt quệ và sụp đổ vì thiếu nhân lực. Nhưng dừng chiến tranh, chế độ độc tài sẽ sụp đổ về mặt chính trị. Trên bàn đàm phán hòa bình sắp tới, với sự công nhận của Mỹ và phương Tây về vị thế siêu cường quân sự của Ukraine, Điện Kremlin sẽ không còn bất kỳ lá bài nào để mặc cả. Putin không thể thắng.
Chính ông đã tự tay đẩy nước Nga vào một cuộc chiến tiêu hao vô tiền kho hậu, chống lại xu thế công nghệ của thế kỷ 21.
Vũ Bình Minh - © Báo TIN TỨC VIỆT ĐỨC
- Báo điện tử tại Đức từ năm 1995 -
TIN NHANH | THỰC TẾ | TỪ NƯỚC ĐỨC
Ý kiến bạn đọc