Vào một buổi chiều thứ Bảy tại sân bay Munich, Đức, một sự việc đáng sợ đã khiến 259 hành khách và phi hành đoàn trên chuyến bay VN34 của Vietnam Airlines phải đối mặt với ranh giới sinh tử. Chiếc Boeing 787-9 Dreamliner, đang chuẩn bị cất cánh đi Hà Nội, đã trải qua những giây phút kinh hoàng khi nó lao vun vút trên đường băng mà vẫn không thể nhấc mình lên khỏi mặt đất.
Khoảng 13:57, chiếc Boeing bắt đầu tăng tốc trên đường băng 26L dài 4.000 mét.
Nó đã sử dụng hết 3.000 mét, rồi 3.500 mét, và cuối cùng là toàn bộ chiều dài đường băng. Tuy nhiên, chiếc Dreamliner được nạp đầy nhiên liệu cho hành trình mười tiếng đến Hà Nội vẫn không thể cất cánh như dự kiến. Chỉ khi vượt khỏi đường băng 120 mét, phi hành đoàn mới kịp thời kéo mũi máy bay lên.
Cú kéo gấp đã khiến đuôi máy bay va chạm mạnh với mặt đất, tạo ra một đám bụi khổng lồ bốc lên không trung. Không chỉ vậy, chiếc Boeing 787-9 còn làm hư hỏng một phần hệ thống đèn chiếu sáng tiếp cận đường băng.
huyến bay VN34 đã thoát chết trong gang tấc, bởi chỉ vài mét nữa thôi, nó sẽ lao vào khu vực nguy hiểm phía ngoài.
Phía sau đường băng là một khu vực đầy cỏ dại, những con mương sâu, cây bụi rậm rạp và thậm chí là Quốc lộ 301. Thật khó hình dung hậu quả nếu phi công không thể nâng mũi máy bay kịp thời.
Một chiếc máy bay phản lực đường dài, với bình nhiên liệu chứa đến 126.400 lít dầu hỏa, sẽ lao xuống địa hình với tốc độ cao, có nguy cơ va chạm với cây cối hoặc xe cộ và bốc cháy thành một thảm họa.
Trong quá trình hạ cánh khẩn cấp, lốp xe phía bên trái của chiếc Boeing 787-9 bị nổ. Ảnh: The Aviation Herald
Khoảng 90 phút sau sự cố, sau khi xả bớt nhiên liệu, chiếc máy bay đã hạ cánh an toàn trở lại sân bay Munich. Dù một lốp ở càng đáp bên trái đã bị nổ trong quá trình này, may mắn thay, toàn bộ 259 người trên chuyến bay đều bình an vô sự, không ai bị thương.
Chiếc Dreamliner đã trượt khỏi đường băng, lao vào bãi cỏ và chỉ kịp nhấc mũi lên vào giây phút cuối cùng. Ảnh: Munich Aviation
Nghi vấn về lỗi tính toán
Thông thường, một chiếc Dreamliner được nạp đầy nhiên liệu và hành lý chỉ cần khoảng 3.000 mét đường băng để cất cánh. Tại Munich, chuyến bay VN34 thậm chí còn có tới 4.000 mét đường băng, một khoảng cách lý tưởng. Thế nhưng, chiếc Boeing vẫn không thể cất cánh kịp thời, sử dụng hết toàn bộ đường băng và chỉ hoàn toàn cất cánh khi đã vượt qua vạch cuối 120 mét.
Trong quá trình cất cánh, đuôi của chiếc Boeing 787 trượt trên mặt đất (va chạm đuôi) và cũng chạm vào một phần của hệ thống đèn dẫn đường hạ cánh. Ảnh: The Aviation Herald
Trong quá trình cất cánh, đuôi của chiếc Boeing 787 đã chạm xuống mặt đất, một sự cố được gọi là va chạm đuôi (tail strike), và cũng va vào một phần của hệ thống đèn dẫn đường hạ cánh. Những dấu hiệu này cho thấy một vấn đề nghiêm trọng trong quá trình cất cánh.
Một cựu phi công của hãng Boeing, người đã chia sẻ trên trang web hàng không Aviation Herald, đặt ra nghi vấn về khả năng đã xảy ra sai sót trong tính toán công suất cất cánh. Ông cho rằng các phi công có thể đã nhập trọng lượng máy bay quá thấp vào hệ thống buồng lái.
Nếu điều này xảy ra, máy tính sẽ 'hiểu' rằng chiếc Boeing nhẹ hơn thực tế và từ đó tính toán một lực đẩy không đủ để cất cánh an toàn. Đây là một lỗi tính toán nhỏ nhưng có thể dẫn đến hậu quả khôn lường.
Trên thực tế, máy bay thương mại không phải lúc nào cũng cất cánh với công suất động cơ tối đa. Trên các đường băng dài, công suất có thể được giảm xuống để bảo vệ động cơ, đây là một quy trình tiêu chuẩn.
Tuy nhiên, để đảm bảo an toàn, tất cả dữ liệu đầu vào phải chính xác, bao gồm trọng lượng, nhiệt độ, sức gió và chiều dài đường băng có sẵn. Bất kỳ sai sót nào trong việc nhập dữ liệu này đều có thể khiến máy tính tính toán sai, dẫn đến lực đẩy không đủ.
Sau khi hạ cánh khẩn cấp, chiếc máy bay đã chắn ngang đường băng trong nhiều giờ. Xe cứu hỏa sân bay đã được đặt trong tình trạng sẵn sàng. Ảnh: The Aviation Herald
Tại sao phi công không hủy cất cánh?
Câu trả lời có lẽ là vì lúc đó đã quá muộn. Mỗi lần cất cánh đều có một tốc độ quyết định được tính toán trước, gọi là V1.
Cho đến thời điểm đạt tốc độ V1, phi hành đoàn có thể giảm lực đẩy và bắt đầu phanh toàn phần trong trường hợp xảy ra sự cố nghiêm trọng. Phép tính này phải đảm bảo máy bay dừng lại trong phạm vi đường băng cho phép.
Sau khi vượt qua V1, quy tắc là phải tiếp tục cất cánh. Mặc dù máy bay Boeing vẫn có thể phanh sau V1, nhưng đoạn đường băng còn lại có thể không còn đủ dài để dừng an toàn một chiếc máy bay phản lực đường dài đã được tiếp nhiên liệu đầy đủ. Do đó, việc hủy cất cánh muộn hơn có thể đã khiến VN34 lao ra khỏi đường băng với tốc độ cao và rơi vào khu vực xung quanh.
Cựu phi công của Vietnam Airlines nghi ngờ rằng phi hành đoàn chỉ nhận thấy gia tốc không đủ khi cuối đường băng đã hiện ra rất gần.
Đến lúc đó, VN34 có lẽ đã vượt qua V1. Khi đó, các phi công chỉ còn một lựa chọn duy nhất: chiếc Boeing phải cất cánh, ngay lập tức!
Phi hành đoàn đã phải kéo mũi máy bay lên cực kỳ muộn và đột ngột, đến mức đuôi máy bay chạm đất. Tuy nhiên, chính động tác quyết liệt và dứt khoát này đã giúp chiếc Dreamliner cuối cùng cũng cất cánh, cứu sống 259 sinh mạng.
Hiện tại, các cơ quan chức năng đang tích cực điều tra nguyên nhân của sự cố cận kề thảm họa này. Hộp đen ghi dữ liệu chuyến bay và hộp đen ghi âm buồng lái sẽ được phân tích kỹ lưỡng. Dữ liệu này sẽ làm sáng tỏ trọng lượng tính toán của phi hành đoàn, tốc độ cất cánh đã thiết lập, lực đẩy thực tế của động cơ và thời điểm phi công nhận ra họ sắp hết đường băng. Các cuộc hội thoại và cảnh báo trong buồng lái cũng sẽ cung cấp những manh mối quan trọng để làm rõ nguyên nhân dẫn đến vụ cất cánh kinh hoàng đó.
Sự việc này là một lời nhắc nhở nghiêm khắc về tầm quan trọng của sự chính xác tuyệt đối trong ngành hàng không và những rủi ro tiềm ẩn mà mỗi chuyến bay có thể đối mặt.
Thành Lộc - © Báo TIN TỨC VIỆT ĐỨC
Ý kiến bạn đọc