Trước làn sóng các vụ phá hoại, đe dọa và sự cố máy bay không người lái gia tăng, các đối tác châu Âu đang tăng cường gắn kết nhằm thể hiện lập trường cứng rắn, dù giới quan sát vẫn nhận định khu vực còn thiếu một chiến lược ứng phó toàn diện thống nhất.
Ảnh minh họa - © Báo điện tử tin tức VIỆT ĐỨC
Lời tòa soạn: Châu Âu đang chứng kiến sự gia tăng mạnh mẽ các hành vi tấn công hỗn hợp nhắm vào hạ tầng quân sự, công nghiệp quốc phòng và giao thông dân sự. Các nước thành viên EU đang khẩn trương đẩy mạnh hợp tác an ninh và chia sẻ tình báo, song vẫn phải đối mặt với thách thức lớn trong việc thiết lập một "chiếc ô" phòng thủ toàn diện chung.
Châu Âu đối mặt với làn sóng tấn công hỗn hợp mới như thế nào?
Các đối tác châu Âu đang khẩn trương siết chặt liên minh an ninh sau hàng loạt vụ việc phá hoại và do thám đáng ngờ xảy ra liên tiếp tại nhiều quốc gia thành viên.
Vụ việc thiết bị bay không người lái nghi xuất hiện và đe dọa an toàn hàng không tại khu vực sân bay Leipzig/Halle (CHLB Đức) mới đây được nhiều nước xem như một hồi chuông cảnh tỉnh nghiêm khắc. Sự cố này đã thúc đẩy các đối tác phương Tây nhanh chóng siết lại hàng ngũ về mặt chính trị và quốc phòng.
Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) Ursula von der Leyen đã trực tiếp nhấn mạnh vụ việc tại sân bay Leipzig/Halle là "một bước leo thang mới trên lãnh thổ châu Âu". Bà chỉ rõ đây không phải sự cố đơn lẻ mà là một phần trong mô thức hành động ngày càng nguy hiểm, mang tính hệ thống nhằm gây bất ổn nội bộ các nước thành viên.
Trên thực tế, trong những tuần qua, một làn sóng các vụ nghi phá hoại (Sabotageakte) có chủ đích đã diễn ra dồn dập tại nhiều quốc gia đi đầu trong việc viện trợ cho Ukraine:
- Tại Ba Lan: Vào cuối tháng 8, một đám cháy lớn đã bùng phát bất thường tại cơ sở sản xuất của WB Electronics – tập đoàn chế tạo thiết bị bay không người lái quốc phòng hàng đầu Ba Lan. Thủ tướng Donald Tusk tuyên bố đây là hành vi phá hoại có chủ đích từ bên ngoài và Viện Kiểm sát quốc gia Ba Lan đã chính thức khởi tố vụ án theo tội danh khủng bố.
- Tại Slovakia: Lực lượng cảnh sát nước này đã bắt giữ 3 đối tượng tình nghi đang lên kế hoạch phóng hỏa một nhà máy chế tạo drone do phía đối tác Ukraine vận hành trên lãnh thổ Slovakia.
- Tại Đan Mạch: Cơ quan Tình báo Nội địa Đan Mạch (PET) đầu tháng 9 đã phát đi cảnh báo công khai khác thường và đặc biệt gay gắt: Tình báo Nga đang ráo riết chuẩn bị các đòn phá hoại cụ thể nhắm thẳng vào các cơ sở thuộc ngành công nghiệp quốc phòng của Đan Mạch.
Đâu là rào cản khiến EU chưa có một cơ chế phòng thủ toàn diện?
Bản chất tinh vi của chiến tranh lai khiến các hành động thù địch luôn nằm trong "vùng xám", gây khó khăn cho việc kích hoạt các cơ chế phòng thủ tập thể quy mô lớn.
Tấn công hỗn hợp (hybride Bedrohungen) không diễn ra bằng xe tăng hay tên lửa truyền thống trên chiến trường. Thay vào đó, mạng lưới này kết hợp tinh vi giữa:
- Phóng hỏa và phá hoại cơ sở hạ tầng giao thông, kho vận, đường cáp quang ngầm.
- Tấn công mạng đánh sập cổng dịch vụ công và làm nhiễu tín hiệu định vị GPS hàng không dân dụng.
- Chiến dịch thông tin sai lệch nhằm chia rẽ lòng tin xã hội và gây hoang mang trong người dân.
Do thủ phạm thường sử dụng các kênh trung gian hoặc nhóm tội phạm thuê mướn tại địa phương, việc quy trách nhiệm pháp lý trực tiếp cho một quốc gia cụ thể tốn rất nhiều thời gian điều tra. Điều này khiến các điều khoản tương trợ an ninh tập thể (như Điều 42.7 của Hiệp ước Liên minh châu Âu hay Điều 5 Hiệp ước NATO) rất khó được kích hoạt ngay lập tức.
Châu Âu cần làm gì để bảo vệ hạ tầng trọng yếu trong thời gian tới?
Giới chuyên gia an ninh quốc tế nhấn mạnh rằng việc phối hợp đơn lẻ giữa một vài quốc gia là chưa đủ, mà cần một trung tâm điều phối tình báo chung và các quy chuẩn bảo vệ hạ tầng thống nhất.
Hiện nay, Ủy ban châu Âu và các thủ đô đang thảo luận về việc mở rộng quyền hạn của Đơn vị Phân tích Tình báo Hỗn hợp (Hybrid Fusion Cell), tăng cường chia sẻ thông tin mật theo thời gian thực giữa các cơ quan tình báo quốc gia. Đồng thời, các quy định bảo vệ hạ tầng trọng yếu (CER Directive) đang được đẩy nhanh tiến độ áp dụng bắt buộc tại các sân bay, cảng biển và cơ sở năng lượng.
Đối với cộng đồng người nước ngoài và người Việt đang sinh sống tại châu Âu, việc nâng cao ý thức cảnh giác về an toàn tại các khu vực công cộng, sân bay, nhà ga cũng như việc tuân thủ các quy định an ninh địa phương là điều đặc biệt cần lưu tâm trong bối cảnh nhạy cảm hiện nay.
Vũ Bình Minh - ©Báo TIN TỨC VIỆT ĐỨC
