Thuế quan của Trump và phép thử bản lĩnh cho 8 quốc gia châu Âu

OV-2026 |

Điểm tin thế giới 19 Tháng một 2026 Lượt xem: 24

Khi Trump tuyên bố áp thuế 10% và có khả năng tăng vọt lên 25% đối với 8 quốc gia châu Âu, thế giới không chỉ nhìn vào những con số thiệt hại. Trọng tâm của cuộc đối đầu này nằm ở việc liệu các quốc gia này có sẵn sàng đánh đổi lập trường chính trị để cứu vãn nền kinh tế hay không. Vấn đề Greenland đã trở thành "ngòi nổ" cho một cuộc chiến thương mại xuyên Đại Tây Dương đầy căng thẳng.

Thực tế cho thấy châu Âu không phải là một khối thống nhất hoàn toàn trong phản ứng đối với Mỹ.

Mỗi quốc gia có mức độ phụ thuộc vào thị trường Mỹ, sức chịu đựng của nền kinh tế và những tính toán chính trị rất khác nhau. Điều này tạo nên một bức tranh đa sắc thái về cách các nước đối phó với áp lực từ Washington.

1 Thue Quan Cua Trump Va Phep Thu Ban Linh Cho 8 Quoc Gia Chau Au

Bốn nước Bắc Âu: đủ giàu và vững để chịu đòn

Nhóm các nước gồm Na Uy, Thụy Điển, Phần Lan và Đan Mạch thường được xem là những nền kinh tế ổn định nhất. Họ sở hữu tài chính công lành mạnh, nợ công thấp và hệ thống phúc lợi xã hội cực kỳ vững chắc.

Thương mại của họ cũng khá đa dạng, giúp giảm bớt sự lệ thuộc sinh tử vào thị trường Mỹ.

Dù mức thuế 10% gây khó chịu và 25% sẽ thực sự gây đau đớn cho các ngành thủy sản hay công nghệ xanh, nhưng đây là những cơn đau có thể kiểm soát được. Với nguồn dự trữ tài khóa dồi dào, các nước này có đủ bản lĩnh để không bị khuất phục trước các yêu cầu kinh tế ngắn hạn. Đặc biệt, đối với Đan Mạch, vấn đề Greenland gắn liền với chủ quyền quốc gia và lòng tự trọng dân tộc.

Nền kinh tế có sức chống chịu cao nhờ thặng dư ngân sách.
Sự đồng thuận xã hội lớn giúp chính phủ dễ dàng duy trì lập trường cứng rắn.
Chủ quyền lãnh thổ là giá trị cốt lõi không thể mang ra để mặc cả lấy lợi ích thương mại.

Đức: cường quốc kinh tế trong tâm bão

Đức chính là cái tên chịu rủi ro lớn nhất nếu kịch bản thuế quan 25% trở thành hiện thực. Dưới sự lãnh đạo của Thủ tướng Friedrich Merz, Berlin đang phải đối mặt với một bài toán hóc búa khi Mỹ là thị trường xuất khẩu quan trọng nhất bên ngoài EU.

Các ngành công nghiệp trụ cột như sản xuất ô tô, máy móc và hóa chất vốn cực kỳ nhạy cảm với bất kỳ thay đổi nào về rào cản thương mại.

Mức thuế cao có thể khiến xe hơi Đức mất đi lợi thế cạnh tranh tại Mỹ, dẫn đến những hệ lụy dây chuyền cho hàng triệu lao động. Tuy nhiên, Thủ tướng Friedrich Merz hiểu rằng việc nhượng bộ sẽ gây ra tiền lệ nguy hiểm cho cả liên minh. Nếu Đức cúi đầu để đổi lấy một đặc quyền riêng lẻ, vai trò đầu tàu của họ trong EU sẽ bị lung lay dữ dội.

Hơn nữa, nền kinh tế Đức vốn dựa trên trật tự thương mại tự do và luật pháp quốc tế. Việc chấp nhận các điều kiện phi thị trường từ phía Washington sẽ tự phá hủy nền tảng mà Berlin đã xây dựng trong hàng thập kỷ. Do đó, dù đau đớn về kinh tế, Đức vẫn sẽ chọn con đường kiên định với các nguyên tắc của mình.

Pháp và Anh: những thế kẹt khác nhau

Pháp có mức độ phụ thuộc xuất khẩu vào Mỹ thấp hơn so với Đức, nhưng các mặt hàng tinh hoa của họ lại là mục tiêu tấn công ưa thích của Tổng thống Trump. Rượu vang, hàng xa xỉ và các sản phẩm hàng không như Airbus luôn nằm trong danh sách "nguy hiểm". Tuy nhiên, truyền thống chính trị của Paris vốn coi trọng danh dự và sự tự chủ chiến lược.

Người Pháp rất khó có thể chấp nhận việc bị ép buộc bởi sức mạnh kinh tế thuần túy. Paris sẵn sàng chịu đựng những thiệt hại tài chính nhất định để bảo vệ vị thế của mình trên trường quốc tế. Đối với họ, việc nhượng bộ trong một vấn đề liên quan đến luật pháp quốc tế và các thỏa thuận đồng minh là điều không thể dung thứ.

Trong khi đó, Anh lại rơi vào tình thế khó xử hơn cả do những hệ quả từ hậu Brexit. London đang khao khát một thỏa thuận thương mại với Mỹ để bù đắp cho sự thiếu hụt từ thị trường chung châu Âu. Tuy nhiên, nếu ủng hộ các biện pháp của Mỹ để ép buộc chủ quyền của các đồng minh cũ, Anh sẽ tự đánh mất đi uy tín của một cường quốc độc lập.

Pháp ưu tiên danh dự và sự tự chủ chính trị hơn là lợi ích kinh tế trước mắt.
Anh đang phải cân bằng giữa nhu cầu thương mại hậu Brexit và lòng trung thành với các đối tác châu Âu.
Khả năng Anh chọn giải pháp ngoại giao mềm mỏng là rất cao nhưng khó có chuyện ủng hộ Mỹ công khai.

Hà Lan: nhỏ nhưng không dễ bị bắt nạt

Hà Lan tuy có quy mô dân số nhỏ nhưng lại đóng vai trò là "cổng vào" của châu Âu với hệ thống logistics và công nghệ cực kỳ phát triển. Sự hội nhập sâu rộng của nước này vào thương mại toàn cầu khiến họ trở thành một mắt xích quan trọng. Dù thuế quan sẽ gây ra những khó khăn nhất định, nhưng nền kinh tế Hà Lan vẫn đủ linh hoạt để thích ứng.

Về mặt chính trị, Hà Lan thường có xu hướng sát cánh cùng Đức và ủng hộ các quy chuẩn quốc tế một cách tuyệt đối. Khả năng chính quyền Amsterdam tách rời khỏi lập trường chung của EU để tìm kiếm một thỏa thuận riêng với Mỹ là rất thấp. Họ hiểu rằng sức mạnh của họ nằm ở sự đoàn kết của khối chứ không phải ở những đặc quyền cá nhân.

Hệ quả hai chiều của một vòng xoáy trừng phạt

Cần nhìn nhận rõ ràng rằng cuộc chơi thuế quan này không phải là một mũi tên chỉ nhắm vào châu Âu. Khi hàng hóa châu Âu trở nên đắt đỏ hơn, chính người tiêu dùng Mỹ sẽ là những người gánh chịu hậu quả đầu tiên. Các doanh nghiệp Mỹ tham gia vào chuỗi cung ứng xuyên Đại Tây Dương cũng sẽ gặp khó khăn khi chi phí đầu vào tăng cao.

Kết luận lại, cuộc chiến này mang tính biểu tượng nhiều hơn là một cuộc tính toán tài chính thuần túy.

Việc nhượng bộ trước các lệnh trừng phạt kinh tế vì quan điểm chính trị hôm nay sẽ mở đường cho những đòi hỏi vô tận trong tương lai. Đối với 8 quốc gia châu Âu, thuế 25% có thể khiến họ chịu tổn thất, nhưng việc mất đi nguyên tắc và chủ quyền mới thực sự là thất bại lớn nhất.

Phạm Hương - © Báo TIN TỨC VIỆT ĐỨC