Quốc hội Đức bỏ phiếu ngày 12/11/2026 về dự luật đề xuất đánh giá tiếng Đức và một số kỹ năng phát triển của trẻ khoảng 4 tuổi.
Nếu được thông qua, chương trình nhằm phát hiện sớm nhu cầu hỗ trợ trước khi trẻ vào tiểu học, nhưng dự luật chưa có hiệu lực.

Ảnh minh họa - © Báo điện tử tin tức VIỆT ĐỨC
Dự luật đề xuất đánh giá nhiều mặt
Dự luật mang tên Luật cơ hội khởi đầu và phát triển chất lượng (Startchancen- und Qualitätsentwicklungsgesetz) đặt trọng tâm vào việc nhận diện sớm những trẻ cần hỗ trợ. Trẻ sẽ được đánh giá khả năng sử dụng và phát triển tiếng Đức khi khoảng 4 tuổi.
Đánh giá diễn ra trước khi trẻ bắt đầu lớp 1, thời điểm năng lực ngôn ngữ có vai trò thiết thực trong giao tiếp và học tập ở trường.
Mục tiêu được nêu là xác định nhu cầu hỗ trợ, không phải xếp loại trẻ theo kết quả đỗ hay trượt.
Đề xuất không chỉ giới hạn ở tiếng Đức.
Các lĩnh vực khác gồm toán cơ bản phù hợp với độ tuổi, vận động, giao tiếp, cảm xúc xã hội và những kỹ năng phát triển chung.
Những lĩnh vực này liên quan đến các hoạt động thường ngày của trẻ. Chẳng hạn, trẻ có thể cần hỗ trợ khi diễn đạt nhu cầu, phối hợp vận động hoặc làm quen với những khái niệm số học đơn giản. Dự luật không nêu một bài thi duy nhất áp dụng cho mọi trẻ.
Kế hoạch hỗ trợ sau đánh giá
Nếu đánh giá cho thấy trẻ gặp khó khăn, cơ sở giữ trẻ ban ngày (Kita) và trường học sẽ xây dựng kế hoạch hỗ trợ riêng. Cách tiếp cận này nhằm giúp trẻ củng cố kỹ năng trước khi bước vào bậc tiểu học.
Việc phát hiện sớm có thể giúp gia đình và người chăm sóc nhận ra những lĩnh vực trẻ cần thêm thời gian hoặc hướng dẫn. Tuy nhiên, kết quả đánh giá không đồng nghĩa với chẩn đoán y tế, cũng không thể hiện rằng trẻ không đủ khả năng đi học.
Đề xuất cũng tính đến trẻ không theo học Kita. Các bang sẽ quy định cụ thể cách đánh giá và hỗ trợ nhóm này, do đó cách tổ chức có thể phụ thuộc vào quy định của từng bang.
Điểm này có ý nghĩa với những gia đình mà con ở nhà thay vì đến cơ sở giữ trẻ. Theo nội dung dự luật được nêu, trẻ không học Kita vẫn thuộc nhóm cần được quan tâm, nhưng chi tiết về địa điểm, thủ tục và người thực hiện sẽ do các bang xác định.
Trẻ song ngữ và vai trò của gia đình
Với trẻ sử dụng tiếng Việt ở nhà và tiếng Đức tại Kita hoặc trường học, việc quan sát khả năng ngôn ngữ cần đặt trong hoàn cảnh trẻ dùng nhiều thứ tiếng. Khả năng nói tiếng Đức chưa thành thạo ở một thời điểm không tự nó cho biết toàn bộ năng lực giao tiếp của trẻ.
Gia đình có thể tạo cơ hội để trẻ nghe và sử dụng tiếng Đức qua sách, truyện và trò chuyện hằng ngày. Những câu hỏi đơn giản khuyến khích trẻ kể lại sự việc hoặc diễn đạt suy nghĩ, thay vì chỉ nghe thụ động.
Duy trì tiếng Việt trong gia đình cũng là một phần trong môi trường ngôn ngữ của trẻ. Cha mẹ có thể tiếp tục trò chuyện, đọc sách và kể chuyện bằng tiếng Việt, đồng thời phối hợp với Kita hoặc trường học nếu giáo viên nhận thấy trẻ cần hỗ trợ thêm.
Đây là những gợi ý thực hành dành cho gia đình, không phải yêu cầu chính thức được nêu như điều kiện của dự luật. Đề xuất tập trung vào đánh giá và hỗ trợ trẻ; nội dung hiện có không quy định cha mẹ phải sử dụng một ngôn ngữ cụ thể tại nhà.
Dự luật chưa phải quy định có hiệu lực
Cuộc bỏ phiếu ngày 12/11/2026 là bước xem xét dự luật tại Bundestag, tức Quốc hội liên bang Đức. Vì đây vẫn là dự luật, các gia đình chưa thể coi việc đánh giá trẻ khoảng 4 tuổi là quy định đã có hiệu lực trên toàn nước Đức.
Nếu được thông qua, cách thực hiện đối với trẻ học Kita và trẻ không học Kita còn phụ thuộc vào các quy định cụ thể, nhất là ở cấp bang. Những chi tiết về quy trình đánh giá và tổ chức hỗ trợ chưa được nêu trong thông tin hiện có.
Trước mắt, đề xuất đặt ra hướng tiếp cận: kiểm tra một số kỹ năng ở tuổi mẫu giáo, nhận diện nhu cầu và lập kế hoạch hỗ trợ phù hợp.
Mốc tiếp theo được xác định là cuộc bỏ phiếu của Bundestag trong ngày 12/11/2026; dự luật chưa phải luật chính thức có hiệu lực.
Phạm Hương - © Báo TIN TỨC VIỆT ĐỨC
Theo: Bundestag, Deutschlandfunk


