Canada không chỉ là một đối tác trung tâm của Đức về mặt ngoại giao, mà còn là điểm đến chiến lược trong bối cảnh chính trị thế giới đầy biến động. Khi nước Mỹ dưới thời Tổng thống Donald Trump không còn là đồng minh đáng tin cậy, cả Berlin và Ottawa đều nhận ra rằng họ cần nhau hơn bao giờ hết.
Chính vì thế, Bộ trưởng Quốc phòng Liên bang Boris Pistorius (SPD) đã quay trở lại Canada lần thứ hai chỉ trong vòng bảy tháng. Ông không đến một mình – Bộ trưởng Tài chính Lars Klingbeil (SPD) cũng vừa có chuyến công du tới đây. Tất cả đều xoay quanh một thương vụ vũ khí khổng lồ: hợp đồng tàu ngầm trị giá hàng chục tỷ euro của tập đoàn Đức TKMS.
Một thương vụ vũ khí mang tầm chiến lược
Công ty TKMS của Đức đã tìm được Na Uy làm đối tác đầu tiên cho loại tàu ngầm mới 212 CD. Trong nhiều tháng qua, họ hy vọng mở rộng hợp tác sang Canada – quốc gia đang phải hiện đại hóa hạm đội tàu ngầm của mình để thực hiện các nhiệm vụ trong NATO.
Nhưng đây không chỉ là chuyện mua bán. Pistorius từng nhấn mạnh trong chuyến thăm Canada vào tháng 10.2025: “Vấn đề không phải là ai đó mua một thứ gì đó rồi sau đó ‘see and forget’. Vấn đề còn nhiều hơn thế: đó là hợp tác trong nhiều thập niên.”
Bộ trưởng Quốc phòng Liên bang Boris Pistorius đã quay trở lại Canada - ảnh tagesschau
Điểm yếu của NATO: quá nhiều hệ thống
Cuộc chiến ở Ukraine đã phơi bày một thực tế đau đớn: các thành viên NATO sở hữu quá nhiều hệ thống vũ khí khác nhau, gây khó khăn cho việc phối hợp tác chiến. Người đồng cấp Na Uy của Pistorius, Tore Sandvik, đã kêu gọi các tiêu chuẩn thống nhất: “Vũ khí phải tương thích giữa các quốc gia đối tác, chúng ta phải mua cùng một hệ thống vũ khí.”
Đức và Na Uy hy vọng Canada sẽ đồng ý tham gia, đặc biệt khi điều này phù hợp với tầm nhìn của Thủ tướng Canada Mark Carney. Trong bài phát biểu tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới ở Davos, Carney từng nói: “Các cường quốc tầm trung phải hành động cùng nhau, bởi vì nếu chúng ta không ngồi trên bàn, chúng ta sẽ nằm trên thực đơn.”
Đối thủ cạnh tranh từ Hàn Quốc
Tuy nhiên, con đường đến hợp đồng không hề bằng phẳng. Một đối thủ cạnh tranh nghiêm túc đã xuất hiện từ Hàn Quốc – quốc gia không phải thành viên NATO. Hàn Quốc hứa hẹn sản xuất nhanh hơn và có thể rẻ hơn so với công ty Đức.
Câu hỏi đặt ra là: liệu Canada sẽ định hướng mạnh hơn về phía Thái Bình Dương, hay tái khẳng định sự hội nhập vào liên minh xuyên Đại Tây Dương, để phân biệt với nước Mỹ dưới thời Donald Trump?
Quyết định có thể được đưa ra trước hội nghị thượng đỉnh NATO vào đầu tháng Bảy ở Istanbul. Canada hiện đang chịu áp lực lớn vì chi tiêu quốc phòng quá thấp, còn rất xa mục tiêu đầu tư năm phần trăm GDP. Một thương vụ gồm 12 tàu ngầm mới trị giá khoảng 37 tỷ euro sẽ giúp lấp đầy khoảng trống đó.
Chuyến đi dang dở tới Mỹ
Ban đầu, Pistorius dự định từ Canada sẽ tiếp tục sang Mỹ. Có rất nhiều chủ đề để trao đổi: việc rút lính Mỹ khỏi Đức và Ba Lan, sự bất mãn của Washington trước những chỉ trích từ Berlin về cuộc chiến Iran, cam kết đã bị rút lại về việc bố trí tên lửa hành trình Tomahawk tại Đức, cũng như sự hỗ trợ dành cho Ukraine.
Nhưng kế hoạch đã thay đổi. Pistorius giải thích vào thứ Tư tuần trước: “Việc nối chuyến sang Mỹ chỉ có ý nghĩa khi tôi gặp được các đối tác đối thoại tương ứng ở Washington. Quốc hội và Hạ viện đang trong kỳ nghỉ họp.”
Cạnh tranh hay liên kết?
Thủ tướng Canada Mark Carney từng đặt ra một lựa chọn rõ ràng: “Trong một thế giới cạnh tranh giữa các cường quốc lớn, các quốc gia ở giữa có một lựa chọn: cạnh tranh với nhau để giành sự ưu ái hoặc liên kết với nhau để tạo ra một con đường thứ ba có ảnh hưởng.”
Đó có lẽ là thông điệp mà Bộ trưởng Quốc phòng Pistorius sẽ cố gắng nhắc nhở phía Canada. Một thách thức dành cho nhà ngoại giao, chứ không phải người đi xúc tiến thương mại. Và trong bối cảnh hiện tại, mỗi quyết định của Ottawa không chỉ ảnh hưởng đến ngân sách quốc phòng, mà còn định hình vị thế của Canada trên bàn cờ địa chính trị toàn cầu.
Phạm Hương - © Báo TIN TỨC VIỆT ĐỨC
Theo Đài truyền hình Đức ARD
Ý kiến bạn đọc