
Ông Trần Hữu Linh, Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước - Ảnh: P.S.
Ông Trần Hữu Linh, Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương), ngày 13-3 cho biết Bộ Công Thương đang phối hợp Bộ Tài chính xây dựng các phương án trình Thủ tướng xem xét, trong đó có khả năng ứng trước hoặc bố trí nguồn dự phòng trong trường hợp giá xăng dầu thế giới tiếp tục diễn biến phức tạp.
Điều hành giá xăng dầu có độ trễ
Theo ông Trần Hữu Linh, trước đây giá xăng dầu trong nước được điều hành định kỳ thứ Năm hằng tuần. Việc điều chỉnh giá được tính toán dựa trên giá cơ sở của xăng dầu thế giới trong khoảng thời gian của kỳ điều hành trước đó.
Tuy nhiên khi xung đột tại Trung Đông khiến giá xăng dầu thế giới biến động mạnh, tăng giảm đột ngột từng ngày, từng giờ, khiến cơ chế điều hành theo chu kỳ cố định bộc lộ hạn chế nhất định.
Trên cơ sở Nghị quyết số 36 cho phép cơ chế điều hành giá trong trường hợp nếu giá xăng dầu thế giới biến động bất thường, tăng trên 7%, cơ quan quản lý có thể xem xét điều hành giá sớm, thậm chí theo từng ngày. Đồng thời việc sử dụng Quỹ bình ổn giá xăng dầu cũng được triển khai để giảm bớt tác động tới thị trường.
Theo ông Linh, với cơ chế điều hành linh hoạt cùng với việc chi sử dụng quỹ bình ổn ở mức khoảng 4.000 đồng/lít xăng và 5.000 đồng/lít dầu diesel, giá xăng dầu trong nước đã dần ổn định. Cơ chế này giúp bám sát tình hình thị trường và tạo động lực cho doanh nghiệp chủ động nhập khẩu nguồn hàng, giảm tâm lý hoang mang, tích trữ của người dân.
Ông cũng cho biết hoạt động nhập khẩu xăng dầu luôn có độ trễ nhất định, thường từ 3-4 ngày. Do đó việc điều hành giá trong nước vẫn phải dựa trên giá cơ sở của những ngày liền kề trước đó. Đây là nguyên tắc quan trọng nhằm bảo đảm việc điều hành giá vừa bám sát diễn biến thị trường thế giới, vừa phù hợp với thực tế vận hành của thị trường trong nước.
“Trong thực tế, có những thời điểm người dân thấy giá xăng dầu trong nước vẫn ở mức cao dù giá thế giới của ngày hôm đó đã giảm. Nguyên nhân là do việc điều hành giá phải dựa trên giá cơ sở của những ngày trước đó trong chu kỳ tính toán.
Vì vậy nếu những ngày trước giá thế giới ở mức cao thì giá trong nước tại thời điểm điều hành vẫn có thể cao hơn. Ngược lại, khi giá thế giới giảm, người dân cũng sẽ được hưởng lợi từ xu hướng giảm này trong các ngày tiếp theo” - ông Linh nói, và mong muốn doanh nghiệp và người dân thấu hiểu cơ chế điều hành.
Tính toán phương án dự trữ
Về vận hành quỹ bình ổn, ông Linh cho hay trước khi chi sử dụng, quỹ còn hơn 5.600 tỉ đồng. Với mức chi sử dụng 4.000 đồng/lít xăng và 5.000 đồng/lít dầu, quỹ này chỉ có thể hỗ trợ bình ổn giá trong khoảng 15 ngày nếu tiếp tục duy trì mức chi như hiện nay.
Trước tình hình trên, Bộ Công Thương đang phối hợp Bộ Tài chính xây dựng các phương án trình Thủ tướng Chính phủ xem xét, trong đó có khả năng ứng trước hoặc bố trí nguồn dự phòng trong trường hợp giá xăng dầu thế giới tiếp tục diễn biến phức tạp.
Đồng thời hai bộ cũng đang nghiên cứu đề xuất Chính phủ báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét giảm thuế bảo vệ môi trường đối với xăng dầu, nhằm bổ sung thêm công cụ tài khóa để bình ổn thị trường.
Yêu cầu nâng cao năng lực dự trữ xăng dầu cũng đang được đặt ra. Diễn biến thị trường vừa qua tạo cơ sở tiếp tục nghiên cứu các giải pháp nâng cao năng lực dự trữ, đa dạng hóa nguồn cung và tăng khả năng ứng phó.
Các phương án dự trữ xăng dầu được xem xét như tăng cường nguồn lực cho dự trữ quốc gia và tăng dự trữ thương mại. Gắn với đó là việc chủ động nguyên liệu đầu vào cho hoạt động sản xuất xăng dầu trong nước khi xảy ra các biến động hoặc xung đột trên thị trường năng lượng thế giới.
Nguồn: Báo Tuổi trẻ Online

