Các tài khoản giao dịch điện tử thuộc lĩnh vực ngân hàng được tạo lập trước ngày 28/9/2026 phải hoàn thành liên kết, xác thực với tài khoản định danh điện tử VNeID chậm nhất trước ngày 30/6. Quy định nằm trong Nghị định 320/2026/NĐ-CP, đồng thời đặt ra thời hạn sớm hơn cho nhiều lĩnh vực khác như chứng khoán, viễn thông, thương mại điện tử và mạng xã hội.
Nghị định có hiệu lực từ ngày 28/9/2026, sửa đổi, bổ sung một số quy định về định danh và xác thực điện tử. Đây là thay đổi liên quan trực tiếp đến hoạt động giao dịch trên môi trường số, khi danh tính điện tử trở thành yêu cầu xác thực đối với nhiều loại tài khoản thuộc các lĩnh vực thiết yếu.
Ảnh minh họa - © Báo điện tử tin tức VIỆT ĐỨC
Hai mốc thời hạn dành cho tài khoản đã tồn tại
Theo quy định mới, thời hạn liên kết VNeID phụ thuộc vào lĩnh vực hoạt động và thời điểm tạo lập tài khoản. Các tài khoản thuộc lĩnh vực ngân hàng được áp dụng thời gian chuyển tiếp dài hơn những lĩnh vực còn lại.
Cụ thể, tài khoản giao dịch điện tử thuộc lĩnh vực ngân hàng được tạo lập trước ngày 28/9/2026 phải hoàn thành liên kết, xác thực chậm nhất trước ngày 30/6. Đây là thời hạn dành riêng cho nhóm tài khoản ngân hàng đã tồn tại trước khi nghị định có hiệu lực.
Trong khi đó, các tài khoản giao dịch điện tử thuộc những lĩnh vực khác được quy định tại khoản 9 Điều 40 Nghị định 69/2024/NĐ-CP, đã tạo lập trước ngày 28/9/2026, phải hoàn thành xác thực chậm nhất trước ngày 31/12/2026.
Như vậy, người sử dụng cần phân biệt hai thời điểm chuyển tiếp. Ngày 31/12/2026 áp dụng đối với nhóm tài khoản ngoài ngân hàng thuộc phạm vi điều chỉnh, còn ngày 30/6/2027 dành cho tài khoản giao dịch điện tử trong lĩnh vực ngân hàng.
12 lĩnh vực thuộc diện phải liên kết VNeID
Nghị định xác định 12 lĩnh vực có tài khoản giao dịch điện tử phải liên kết, xác thực với tài khoản định danh điện tử. Danh mục bao gồm những hoạt động có lượng người sử dụng lớn và thường xuyên phát sinh giao dịch trực tuyến.
- Giáo dục: Các hoạt động giao dịch điện tử thuộc lĩnh vực giáo dục.
- Bình dân học vụ số: Các hoạt động thuộc chương trình phổ cập kỹ năng số.
- Chứng khoán: Các tài khoản giao dịch điện tử phục vụ hoạt động chứng khoán.
- Viễn thông: Các hoạt động giao dịch điện tử thuộc lĩnh vực viễn thông.
- Ngân hàng: Các tài khoản giao dịch điện tử phục vụ hoạt động ngân hàng.
- Thương mại điện tử: Bao gồm người bán hàng, người livestream bán hàng và người tiếp thị liên kết.
- Hóa đơn điện tử: Các hoạt động giao dịch điện tử liên quan đến hóa đơn.
- Kinh doanh vận tải: Các hoạt động giao dịch điện tử phục vụ kinh doanh vận tải.
- Kinh doanh du lịch: Các hoạt động giao dịch điện tử thuộc lĩnh vực du lịch.
- Kinh doanh dược: Các hoạt động giao dịch điện tử trong lĩnh vực kinh doanh dược.
- Khám bệnh, chữa bệnh: Các hoạt động giao dịch điện tử thuộc lĩnh vực y tế.
- Mạng xã hội tại Việt Nam: Các tài khoản giao dịch điện tử thuộc phạm vi quy định trong lĩnh vực này.
Danh mục cho thấy phạm vi áp dụng không chỉ giới hạn ở ngân hàng hoặc các dịch vụ tài chính. Nhiều hoạt động trực tuyến phục vụ học tập, mua bán, chăm sóc sức khỏe và giao tiếp xã hội cũng nằm trong diện điều chỉnh.
Đặc biệt, thương mại điện tử có phạm vi bao gồm cả người livestream bán hàng và người làm tiếp thị liên kết. Đây là những nhóm hoạt động ngày càng phổ biến trên các nền tảng số, bên cạnh hình thức kinh doanh trực tuyến truyền thống.
Tài khoản mở mới phải xác thực ngay khi đăng ký
Đối với các tài khoản thuộc phạm vi điều chỉnh được tạo lập từ ngày 28/9/2026, yêu cầu liên kết và xác thực danh tính điện tử được áp dụng ngay khi đăng ký tạo tài khoản. Nhóm tài khoản mới không thuộc diện được chờ đến các thời hạn chuyển tiếp dành cho tài khoản cũ.
Quy định này tạo ra sự khác biệt giữa hai nhóm người sử dụng. Người đã có tài khoản trước ngày nghị định có hiệu lực được áp dụng thời hạn chuyển tiếp tương ứng, trong khi người đăng ký mới phải thực hiện yêu cầu xác thực ngay từ đầu.
Cần lưu ý rằng phạm vi quy định được xác định theo tài khoản giao dịch điện tử phục vụ hoạt động thuộc các lĩnh vực nêu trong nghị định. Không nên hiểu đơn giản rằng mọi tài khoản trên mọi nền tảng số đều phải thực hiện cùng một thủ tục liên kết. Người dùng cần xác định đúng loại tài khoản và lĩnh vực hoạt động trước khi thực hiện.
VNeID trở thành công cụ xác thực trong giao dịch số
VNeID là ứng dụng định danh quốc gia, phục vụ việc quản lý và sử dụng danh tính điện tử. Việc liên kết tài khoản giao dịch với hệ thống này hướng tới xác định người sử dụng, tăng khả năng kiểm chứng danh tính và hạn chế tình trạng lợi dụng tài khoản trực tuyến cho các hoạt động không hợp pháp.
Trong các giao dịch điện tử, xác thực danh tính giúp phân biệt chủ thể thực hiện giao dịch và hạn chế rủi ro từ việc sử dụng thông tin giả mạo. Điều này có ý nghĩa đối với những lĩnh vực thường xuyên xử lý thông tin cá nhân, tài chính hoặc các giao dịch có giá trị kinh tế.
Tuy nhiên, yêu cầu xác thực cũng đặt ra vấn đề bảo vệ dữ liệu cá nhân. Thông tin định danh là dữ liệu cần được quản lý chặt chẽ. Các tổ chức cung cấp nền tảng và dịch vụ phải tuân thủ quy định về bảo mật, an toàn thông tin khi kết nối và khai thác dữ liệu phục vụ xác thực.
Người sử dụng cần phân biệt ứng dụng VNeID chính thức với những đường dẫn hoặc ứng dụng giả mạo. Khi thực hiện các thao tác xác thực, cần kiểm tra thông báo từ ngân hàng hoặc đơn vị cung cấp dịch vụ. Không cung cấp mật khẩu, mã xác thực một lần hoặc thông tin đăng nhập cho người tự xưng là nhân viên hỗ trợ.
Những thời điểm cần lưu ý từ cuối năm 2026
Tính đến tháng 11/2026, quy định đã có hiệu lực và nhóm tài khoản ngoài ngân hàng được tạo lập trước ngày 28/9/2026 đang bước vào giai đoạn hoàn thành yêu cầu xác thực. Thời hạn cuối của nhóm này là trước ngày 31/12/2026.
Đối với tài khoản giao dịch điện tử trong lĩnh vực ngân hàng được tạo lập trước thời điểm nghị định có hiệu lực, người sử dụng có thời gian chuyển tiếp đến trước ngày 30/6. Hai mốc thời gian này là căn cứ để xác định nghĩa vụ liên kết, xác thực theo từng nhóm tài khoản.
Việc triển khai trên thực tế còn gắn với quy trình kết nối giữa các nền tảng và hệ thống định danh điện tử. Người dùng cần theo dõi hướng dẫn từ ngân hàng hoặc đơn vị cung cấp dịch vụ để thực hiện đúng quy trình áp dụng cho từng loại tài khoản.
Trước mắt, mốc thời gian gần nhất cần hoàn thành là ngày 31/12/2026 đối với các tài khoản ngoài lĩnh vực ngân hàng thuộc danh mục điều chỉnh. Nhóm tài khoản giao dịch điện tử ngân hàng cũ có thời hạn tiếp theo là trước ngày 30/6/2027.
Thành Phan - © Báo TIN TỨC VIỆT ĐỨC
