Mỗi năm, cứ khi những ngày hè bắt đầu dài hơn ở Đức, trời nắng muộn đến tận 9–10 giờ tối, là mình lại thấy một cảm giác rất quen: mùa về Việt Nam đang đến. Mình cũng như bao người khác. Trước ngày bay, đầu óc gần như chỉ xoay quanh: mua quà chưa, vali đủ chưa, đặt xe ra sân bay chưa...
Ở Hamburg hay bất kỳ thành phố nào có nhiều người Việt, bạn sẽ dễ dàng nhận ra điều đó. Các nhóm Facebook rộn ràng hơn, mọi người hỏi nhau mua quà gì, gửi gì, nên mang bao nhiêu vali là đủ. Ngoài siêu thị châu Á, người Việt đứng lựa từng gói kẹo, hộp sữa, lon cà phê… Có cái gì đó rất đặc biệt trong không khí này — vừa háo hức, vừa tất bật.
Mình cũng như bao người khác. Trước ngày bay, đầu óc gần như chỉ xoay quanh: mua quà chưa, vali đủ chưa, đặt xe ra sân bay chưa.

Ảnh minh họa - © Báo điện tử tin tức VIỆT ĐỨC
Nhưng sống ở Đức lâu rồi, mình nhận ra có những thứ còn quan trọng hơn cả hành lý — và trớ trêu là rất nhiều người chỉ nhớ ra khi đã quá muộn.
Có những thứ nhỏ thôi, nhưng nếu quên… là mệt thật.
Đầu tiên là thẻ cư trú và các giấy tờ liên quan đến việc quay lại Đức.
Nhiều người kiểm tra hộ chiếu rất kỹ, nhưng lại quên mất chiếc thẻ nhỏ xíu quyết định mình có được quay lại đây hay không. Chỉ cần hết hạn, hoặc sắp hết hạn mà không để ý, là mọi thứ có thể trở nên rắc rối hơn rất nhiều — không còn là chuyện chuyến bay nữa, mà là chuyện “có về lại được Đức hay không”.
Rồi đến hộ chiếu. Nghe thì đơn giản, nhưng lại là thứ dễ bị chủ quan nhất. Có người đến sát ngày bay mới phát hiện hộ chiếu không còn đủ hạn theo quy định. Lúc đó, mọi thứ chuyển từ háo hức sang căng thẳng chỉ trong vài phút.
Mình từng chứng kiến có người phải hủy chuyến bay chỉ vì một chi tiết rất nhỏ như vậy.
Những thứ chỉ mất 5–10 phút… nhưng có thể cứu cả chuyến đi
Một việc mình luôn làm trước mỗi chuyến về Việt Nam là chụp lại toàn bộ giấy tờ quan trọng: hộ chiếu, thẻ cư trú, vé máy bay, bảo hiểm, giấy tờ của con cái nếu đi cùng.
Chỉ vài phút lưu vào điện thoại hoặc email thôi, nhưng nếu lỡ có chuyện gì — mất giấy tờ, thất lạc hành lý — thì lúc đó bạn mới thấy giá trị của nó lớn đến mức nào.
Rồi là chuyện thư từ ở Đức.
Ai sống ở đây lâu cũng hiểu: thư từ từ Finanzamt, bảo hiểm, Jobcenter hay Ausländerbehörde không phải chuyện có thể “để đó tính sau”. Nhưng thực tế, nhiều người vẫn… để đó thật.
Đến khi về Việt Nam rồi, nằm nghỉ mà đầu óc cứ lấn cấn: “Hình như có lá thư chưa trả lời…”. Cảm giác đó làm cho kỳ nghỉ không còn trọn vẹn nữa.
Nếu có tiệm, có nhà hàng — mọi thứ không chỉ là chìa khóa
Mình quen nhiều anh chị làm tiệm, nhà hàng. Trước khi về Việt Nam, thường chỉ bàn giao lại cho nhân viên rồi yên tâm lên máy bay.
Nhưng thực tế ở Đức không đơn giản như vậy.
Nếu khách phàn nàn thì ai xử lý? Máy móc hỏng thì ai sửa? Nhân viên nghỉ đột xuất thì xoay thế nào? Nếu có giấy tờ từ cơ quan gửi đến thì ai hiểu để xử lý?
Khoảng cách nửa vòng trái đất không chỉ là địa lý — nó là khoảng cách của sự bất lực nếu không chuẩn bị trước.
Tiền vẫn chạy, dù bạn đang ở Việt Nam
Một điều rất “Đức” mà ai cũng biết: mọi thứ đều tự động.
Tiền nhà, điện, internet, bảo hiểm… cứ thế trừ đều mỗi tháng. Bạn có thể đang ngồi ăn bún bò ở Việt Nam, nhưng tài khoản ở Đức vẫn đang “âm thầm hoạt động”.
Chỉ cần thiếu tiền hoặc quên một khoản nào đó, lúc quay lại sẽ có cả một danh sách việc chờ bạn giải quyết.
Và tin mình đi — sau một chuyến bay dài, không ai muốn bắt đầu lại cuộc sống ở Đức bằng stress.
Điều mà nhiều người quên nhất: ngày quay trở lại
Mình để ý một điều rất thú vị: ai cũng chuẩn bị rất kỹ cho ngày về Việt Nam.
Nhưng gần như không ai chuẩn bị cho ngày quay lại Đức.
Trong khi thực tế, chính ngày đó mới là lúc mọi thứ “ập đến”: công việc, giấy tờ, hóa đơn, trách nhiệm, áp lực.
Nếu trước khi đi, mọi thứ không được sắp xếp gọn gàng, thì cảm giác thoải mái của cả kỳ nghỉ có thể biến mất chỉ sau một ngày quay lại.
Sống ở Đức lâu rồi, mình học được một điều rất đơn giản
Phần lớn rắc rối không đến từ những chuyện lớn.
Nó đến từ những việc rất nhỏ — những việc mà mình luôn nghĩ: “để mai tính”.
Và đôi khi, chỉ cần dành ra 10 phút trước khi lên đường… là có thể tránh được rất nhiều phiền phức về sau.
Mùa hè vẫn sẽ rất đẹp. Chuyến về Việt Nam vẫn sẽ rất đáng mong chờ.
Chỉ là, nếu chuẩn bị thêm một chút — thì bạn sẽ thực sự được tận hưởng nó, trọn vẹn hơn.
Hoài Uyên
Nguyễn Cẩm Chi - © Báo TIN TỨC VIỆT ĐỨC



Ý kiến bạn đọc