Trong những tháng gần đây, các nền tảng mạng xã hội như TikTok hay Facebook chứng kiến sự bùng nổ của một loại hình giải trí mới: "phim AI". Những bộ phim này, thường chỉ kéo dài 1-2 phút mỗi tập, đang thu hút một lượng lớn người xem, khiến nhiều người "cày" liên tục hàng chục tập, thậm chí đến 2 giờ sáng.
Hiện tượng này đặt ra câu hỏi lớn về cơ chế thu hút người xem của "phim AI" và những tác động mà nó mang lại cho thói quen sinh hoạt và sức khỏe cộng đồng.
Sức hút khó cưỡng của "phim AI"
Có ba yếu tố chính lý giải vì sao những bộ phim được tạo ra bằng trí tuệ nhân tạo này lại có khả năng giữ chân người xem một cách mạnh mẽ đến vậy.
Đầu tiên, đó là sự kết hợp giữa độ ngắn và cao trào liên tục. Mỗi tập phim chỉ vỏn vẹn 1-2 phút, với những tình tiết kịch tính được đẩy lên ngay trong 3 giây đầu tiên. Điều này giúp người xem không cần phải ghi nhớ cốt truyện hay hệ thống nhân vật phức tạp, dễ dàng thưởng thức ngay cả trong những khoảng thời gian chờ đợi ngắn ngủi hay giờ nghỉ giải lao.
Thứ hai, nội dung của "phim AI" thường đánh trúng tâm lý "giải tỏa". Các bộ phim này thường xoay quanh những mô-típ quen thuộc như nhân vật chính từ nghèo khó vươn lên giàu sang, người bị xem thường bất ngờ gặt hái thành công, hay kẻ xấu cuối cùng phải chịu quả báo. Dù đôi khi tình tiết có phần phi lý, nhưng chúng mang lại cảm giác "thỏa mãn" tức thì cho người xem. Như anh Minh Đăng, 27 tuổi, chia sẻ: "Khi hợp gu, những yếu tố vô lý đôi khi có thể bỏ qua. Chúng tôi xem chủ yếu để giải trí."
Cuối cùng, yếu tố quyết định khiến người xem khó lòng dừng lại chính là cách kết thúc lửng lơ của mỗi tập. Ngay khi một bí mật sắp được hé lộ hay một nút thắt chuẩn bị được gỡ, tập phim đột ngột kết thúc. Cảm giác "chỉ còn một tập nữa" cứ thế thôi thúc người xem bấm tiếp, tạo thành một vòng lặp không hồi kết. Các chuyên gia tâm lý gọi đây là "chiếc bẫy ngọt ngào nuốt chửng thời gian".
Những cảnh báo từ chuyên gia
Dù mang lại tính giải trí tức thời, nhưng việc "cày" phim AI không kiểm soát có thể dẫn đến nhiều hệ lụy đáng ngại.
- Nuốt chửng thời gian: Việc xem liên tục 40-80 tập phim, dù chỉ mất khoảng một giờ đồng hồ, có thể dễ dàng kéo dài đến tận khuya. Điều này gây ra tình trạng mất ngủ, mệt mỏi vào ngày hôm sau, ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu suất công việc và học tập.
- Giảm khả năng tập trung và kết nối xã hội: Việc quá đắm chìm vào thế giới ảo của phim AI khiến người xem dễ dàng bỏ qua các hoạt động và mối quan hệ trong đời thực. Theo thời gian, điều này có thể làm giảm khả năng tập trung và ảnh hưởng tiêu cực đến các tương tác xã hội.
- Nguy cơ tốn kém tài chính: Thị trường phim ngắn tại Việt Nam dự kiến đạt mức chi tiêu 11,5 triệu USD (hơn 302 tỷ đồng) vào năm 2025. Nhiều ứng dụng cung cấp phim AI yêu cầu người dùng nạp tiền để xem trọn bộ, tạo ra một khoản chi phí không nhỏ nếu không được kiểm soát.
Lời khuyên cho người xem
Để tận hưởng giải trí một cách lành mạnh và tránh những tác động tiêu cực từ "phim AI", người xem cần có ý thức tự điều chỉnh.
- Hãy đặt ra giới hạn thời gian cụ thể cho việc xem phim, ví dụ như chỉ 1-2 tập để thư giãn rồi dừng lại.
- Cha mẹ và người lớn cần nhắc nhở con em mình ưu tiên việc học tập và nghỉ ngơi đúng giờ, tránh sa đà vào các nội dung giải trí quá mức.
- Quan trọng nhất, hãy luôn nhớ rằng đây chỉ là một hình thức giải trí. Đừng để niềm vui và sự thỏa mãn của bản thân phụ thuộc hoàn toàn vào những nội dung ảo này.
Phim AI không phải là một hiện tượng xấu. Tuy nhiên, với khả năng được thiết kế dựa trên các thuật toán và tâm lý học để giữ chân người dùng, nó tiềm ẩn nguy cơ gây "nghiện" rất cao. Vì vậy, hãy xem phim một cách có chừng mực để thư giãn, đừng để nó ảnh hưởng đến sức khỏe và công việc của bạn.
Nguyễn Minh Anh - © Báo TIN TỨC VIỆT ĐỨC
