Đức đang bước vào mùa đông với lượng khí đốt dự trữ thấp hơn đáng kể so với mức trung bình của Liên minh châu Âu (EU). Đến ngày 5/11/2026, các kho dự trữ trong nước chỉ còn khoảng 60,6% công suất, tương đương 149,8 TWh. Mức dự trữ này đặt ra những câu hỏi về khả năng đáp ứng nhu cầu sưởi ấm khi nhiệt độ giảm sâu, đồng thời làm dấy lên lo ngại về chi phí năng lượng của các hộ gia đình.
Ảnh minh họa - © Báo điện tử tin tức VIỆT ĐỨC
Lượng khí đốt dự trữ thấp hơn mức chung của châu Âu
Số liệu từ hệ thống Gas Infrastructure Europe (GIE), đơn vị theo dõi hạ tầng khí đốt tại châu Âu, cho thấy Đức đang có lượng dự trữ tương đối thấp khi mùa lạnh bắt đầu.
Ngày 2/11/2026, các kho khí đốt của Đức đạt 61,05% công suất. Trong cùng thời điểm, tỷ lệ lấp đầy kho dự trữ trung bình trên toàn EU là 74,56%. Khoảng cách hơn 13 điểm phần trăm cho thấy Đức bước vào mùa đông với lượng khí đốt tích trữ thấp hơn đáng kể so với nhiều nước trong khu vực.
Đến ngày 5/11, tỷ lệ dự trữ của Đức tiếp tục giảm xuống khoảng 60,6%. Với tổng lượng khí đốt tương đương 149,8 TWh, đây là một trong những mức dự trữ thấp nhất từng được ghi nhận tại thời điểm bắt đầu mùa đông.
Thông thường, các nước châu Âu tăng cường tích trữ khí đốt trong những tháng mùa hè. Lượng nhiên liệu này sau đó được sử dụng trong mùa đông, khi nhu cầu sưởi ấm tăng mạnh và sản lượng khai thác hoặc khả năng cung cấp tức thời không phải lúc nào cũng đáp ứng được nhu cầu.
Vì vậy, tỷ lệ lấp đầy kho chứa là một trong những chỉ số quan trọng để đánh giá mức độ chuẩn bị của mỗi quốc gia trước mùa lạnh. Tuy nhiên, con số này không phản ánh toàn bộ khả năng cung ứng, bởi hệ thống năng lượng còn phụ thuộc vào lượng khí nhập khẩu và khả năng vận hành của mạng lưới phân phối.
Giá năng lượng và tình hình quốc tế gây thêm áp lực
Một trong những nguyên nhân khiến Đức gặp khó khăn trong quá trình bổ sung dự trữ là chi phí mua khí đốt tăng cao. Khi giá trên thị trường năng lượng ở mức cao, các doanh nghiệp phải bỏ ra nhiều tiền hơn để mua nhiên liệu và đưa vào kho.
Quá trình tích trữ thường diễn ra trong những tháng ấm áp, khi nhu cầu tiêu thụ phục vụ sưởi ấm thấp hơn. Nếu giá mua không thuận lợi, các doanh nghiệp có thể phải đối mặt với áp lực tài chính lớn hơn khi bổ sung lượng khí cần thiết.
Tình hình địa chính trị quốc tế cũng tác động đến thị trường năng lượng. Những biến động liên quan đến nguồn cung, hoạt động vận chuyển và quan hệ giữa các quốc gia sản xuất, tiêu thụ có thể khiến giá khí đốt thay đổi nhanh chóng.
Đối với Đức, vấn đề này có ý nghĩa đặc biệt vì nước này cần duy trì nguồn cung ổn định cho nền kinh tế công nghiệp lớn và hàng triệu hộ gia đình. Nhu cầu khí đốt không chỉ đến từ hệ thống sưởi trong nhà ở mà còn từ các ngành sản xuất, dịch vụ và hoạt động thương mại.
Thời tiết trong những tháng tới sẽ là yếu tố có ảnh hưởng trực tiếp đến tốc độ tiêu thụ. Nếu mùa đông kéo dài, nhiệt độ xuống thấp trong nhiều tuần, các hộ gia đình và doanh nghiệp sẽ cần sử dụng nhiều khí đốt hơn. Khi đó, lượng dự trữ có thể giảm nhanh hơn dự kiến.
Kho dự trữ thấp không đồng nghĩa Đức sắp thiếu khí đốt
Mặc dù các con số đang gây chú ý, Chính phủ Đức khẳng định nguồn cung khí đốt cho mùa đông vẫn được bảo đảm. Bộ Kinh tế Đức cho rằng lượng dự trữ hiện tại không phải là yếu tố duy nhất quyết định khả năng đáp ứng nhu cầu trong nước.
Cơ quan Mạng lưới Liên bang Đức (Bundesnetzagentur) cũng lưu ý rằng tỷ lệ lấp đầy kho chứa giảm không đồng nghĩa với nguy cơ thiếu khí đốt. Hệ thống cung ứng của Đức còn dựa vào nhiều nguồn khác nhau, bao gồm khí nhập khẩu qua đường ống, khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) và lượng nhiên liệu được bổ sung trong quá trình vận hành.
Khí LNG được vận chuyển bằng tàu chuyên dụng, sau đó đưa qua các cơ sở tiếp nhận và chuyển thành dạng khí để hòa vào mạng lưới phân phối. Trong khi đó, khí nhập khẩu qua đường ống tiếp tục đóng vai trò trong việc đáp ứng nhu cầu tiêu thụ của Đức.
Nhờ các nguồn cung bổ sung này, lượng khí sử dụng trong mùa đông không chỉ phụ thuộc vào số nhiên liệu đang nằm trong các kho dự trữ dưới lòng đất. Khả năng nhập khẩu, năng lực tiếp nhận LNG, tình trạng hệ thống đường ống và nhu cầu thực tế đều ảnh hưởng đến cân đối cung cầu.
Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa mức dự trữ thấp hoàn toàn không đáng lo ngại. Khi kho chứa đã vơi đi, hệ thống năng lượng có thể phải phụ thuộc nhiều hơn vào nguồn cung liên tục từ bên ngoài. Nếu thị trường quốc tế xảy ra biến động hoặc thời tiết lạnh khiến nhu cầu tăng đột ngột, áp lực điều phối nguồn cung cũng lớn hơn.
Người sử dụng hệ thống sưởi bằng khí đốt đối mặt với điều gì?
Đối với các hộ gia đình tại Đức sử dụng hệ thống sưởi bằng khí đốt (Gasheizung), vấn đề được quan tâm trực tiếp nhất là chi phí sinh hoạt. Khí đốt thường được sử dụng để sưởi ấm căn hộ, nhà riêng và cung cấp nước nóng. Khi giá nhiên liệu tăng, chi phí vận hành hệ thống sưởi cũng có thể tăng theo.
Đặc biệt, các gia đình sống trong nhà có diện tích lớn, công trình cách nhiệt kém hoặc sử dụng hệ thống sưởi cũ thường tiêu thụ nhiều năng lượng hơn. Nếu thời tiết lạnh kéo dài, thời gian bật lò sưởi tăng lên cũng có thể khiến lượng khí sử dụng trong một kỳ thanh toán cao hơn.
Tuy nhiên, lượng khí đốt dự trữ thấp không tự động khiến hóa đơn của mọi gia đình tăng ngay lập tức. Mức chi trả thực tế còn phụ thuộc vào hợp đồng cung cấp năng lượng, giá áp dụng, lượng tiêu thụ và thời điểm điều chỉnh giá của từng nhà cung cấp.
Người dân cần phân biệt giữa giá khí đốt trên thị trường bán buôn và mức giá ghi trong hợp đồng sử dụng tại hộ gia đình. Hai mức giá này không nhất thiết thay đổi cùng thời điểm. Những khách hàng đang sử dụng hợp đồng giá cố định có thể chưa chịu tác động ngay khi giá thị trường tăng.
Đối với những hợp đồng có giá biến động hoặc sắp đến thời điểm gia hạn, diễn biến thị trường năng lượng có thể ảnh hưởng rõ hơn đến chi phí trong các tháng tiếp theo.
Những khoản cần kiểm tra trong mùa đông
Các hộ gia đình sử dụng khí đốt có thể chủ động theo dõi một số yếu tố liên quan đến chi phí sưởi ấm:
- Kiểm tra hợp đồng năng lượng: Xem thời hạn hợp đồng, mức giá mỗi kWh, phí cố định hàng tháng và điều kiện điều chỉnh giá.
- Theo dõi lượng tiêu thụ: Kiểm tra chỉ số đồng hồ khí đốt định kỳ để phát hiện mức sử dụng tăng bất thường.
- Đối chiếu hóa đơn: Phân biệt tiền tạm ứng hàng tháng với chi phí tiêu thụ thực tế trong kỳ quyết toán.
- So sánh nhà cung cấp: Tìm hiểu các mức giá và điều kiện hợp đồng khác nhau khi hợp đồng hiện tại sắp hết hạn.
- Sử dụng hệ thống sưởi hợp lý: Tránh để nhiệt độ trong nhà quá cao và hạn chế thất thoát nhiệt qua cửa sổ, cửa ra vào.
Đối với người thuê nhà, chi phí sưởi ấm thường được thể hiện trong khoản chi phí vận hành và sưởi ấm (Nebenkosten). Khoản tạm ứng hàng tháng có thể được điều chỉnh theo mức tiêu thụ và chi phí thực tế. Vì vậy, một mùa đông tiêu thụ nhiều năng lượng có thể dẫn đến khoản thanh toán bổ sung khi quyết toán cuối năm.
Áp lực có thể rõ hơn vào cuối mùa đông
Vấn đề mà thị trường năng lượng Đức phải theo dõi trong thời gian tới không chỉ là lượng khí đốt hiện có mà còn là tốc độ tiêu thụ trong suốt mùa lạnh. Nếu nhiệt độ duy trì ở mức thấp trong thời gian dài, nhu cầu sưởi ấm có thể khiến kho dự trữ tiếp tục giảm.
Khả năng bổ sung khí đốt từ các nguồn nhập khẩu cũng sẽ ảnh hưởng đến diễn biến này. Khi nguồn cung quốc tế ổn định và hệ thống vận chuyển hoạt động bình thường, Đức có thêm điều kiện đáp ứng nhu cầu mà không phải phụ thuộc hoàn toàn vào lượng khí đang lưu trữ.
Ngược lại, nếu giá khí đốt tiếp tục tăng hoặc thị trường quốc tế xuất hiện những gián đoạn mới, chi phí mua nhiên liệu có thể tạo thêm áp lực cho doanh nghiệp và người tiêu dùng.
Trước mắt, Chính phủ Đức và Cơ quan Mạng lưới Liên bang vẫn khẳng định nguồn cung cho mùa đông được bảo đảm. Những diễn biến cần tiếp tục theo dõi là tỷ lệ dự trữ trong các tuần tiếp theo, khả năng nhập khẩu và mức tiêu thụ thực tế khi nhiệt độ giảm sâu.
Minh Anh - © Báo TIN TỨC VIỆT ĐỨC
Theo: Bundesnetzagentur, Gas Infrastructure Europe (GIE) và Reuters
