Người học nghề nhà hàng, khách sạn tại bang Nordrhein-Westfalen (NRW), Đức, sẽ được tăng phụ cấp đào tạo hai đợt, mỗi đợt 20 euro/tháng, từ ngày 1/10/2026 và ngày 1/8. Thay đổi này đi kèm những quy định mới về mức phụ cấp tối thiểu từ năm 2027, ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi của người đang học nghề và những người chuẩn bị ký hợp đồng Ausbildung tại Đức.
Ảnh minh họa - © Báo điện tử tin tức VIỆT ĐỨC
NRW tăng phụ cấp đào tạo qua hai đợt
Thỏa thuận tiền lương mới trong ngành nhà hàng và khách sạn tại Nordrhein-Westfalen được giới chủ sử dụng lao động và công đoàn thống nhất ngày 23/9. Theo đó, phụ cấp đào tạo của người học nghề tăng theo hai giai đoạn.
Đợt tăng đầu tiên bắt đầu từ ngày 1/10. Mỗi năm đào tạo nghề được cộng thêm 20 euro vào khoản phụ cấp hằng tháng. Đợt thứ hai có hiệu lực từ ngày 1/8/2027, tiếp tục tăng thêm 20 euro cho mỗi năm đào tạo.
Như vậy, sau cả hai lần điều chỉnh, mức phụ cấp hằng tháng tăng tổng cộng 40 euro so với trước khi thỏa thuận có hiệu lực. Chẳng hạn, người đang học năm thứ nhất nhận thêm 20 euro từ tháng 10. Từ tháng 8/2027, khoản tăng tiếp theo là 20 euro sẽ tiếp tục được áp dụng.
Thỏa thuận dành cho phụ cấp đào tạo có thời hạn 24 tháng. Mức tăng áp dụng cho các năm học nghề trong phạm vi thỏa thuận, không phải khoản tăng riêng dành cho một nhóm nghề hoặc một vị trí nhất định.
Đối với người học nghề, cần kiểm tra mức lương ghi trong hợp đồng và bảng thanh toán tiền lương sau mỗi lần điều chỉnh. Nếu doanh nghiệp thuộc phạm vi áp dụng của thỏa thuận, khoản phụ cấp mới cần được tính tương ứng với năm đào tạo.
Mức phụ cấp đào tạo tối thiểu toàn nước Đức năm 2027
Ngoài thỏa thuận riêng tại NRW, Đức còn có mức phụ cấp đào tạo tối thiểu do luật quy định. Đây là mức sàn áp dụng trên toàn quốc đối với các chương trình đào tạo nghề kép thuộc Luật Đào tạo nghề (Berufsbildungsgesetz – BBiG) hoặc Luật Nghề thủ công (Handwerksordnung).
Từ ngày 1/1/2027, người bắt đầu Ausbildung trong năm 2027 sẽ thuộc nhóm áp dụng các mức tối thiểu mới. Phụ cấp hằng tháng được quy định như sau:
- Năm đào tạo thứ nhất: 764 euro.
- Năm đào tạo thứ hai: 902 euro.
- Năm đào tạo thứ ba: 1.031 euro.
- Năm đào tạo thứ tư: 1.070 euro.
Đây là các mức phụ cấp tối thiểu tính theo tháng, không phải mức lương tiêu chuẩn mà mọi doanh nghiệp đều trả giống nhau. Nhiều ngành nghề có thỏa thuận tiền lương tập thể với mức phụ cấp cao hơn đáng kể.
Một điểm cần đặc biệt lưu ý là các mức trên được xác định theo năm bắt đầu hợp đồng Ausbildung. Người ký hợp đồng và bắt đầu học nghề trong năm 2027 sẽ áp dụng bảng mức tối thiểu tương ứng. Người bắt đầu từ năm 2026 không tự động chuyển sang bảng năm 2027 chỉ vì bước sang năm học thứ hai.
Không được nhầm mức sàn theo luật với lương theo thỏa thuận ngành
Mức phụ cấp tối thiểu theo BBiG và mức phụ cấp theo thỏa thuận tiền lương tập thể (Tarifvertrag) là hai cơ sở cần phân biệt. Trong một số trường hợp, doanh nghiệp có nghĩa vụ tuân thủ thỏa thuận tập thể thay vì áp dụng máy móc mức sàn thông thường.
Luật Đức có quy định ngoại lệ đối với doanh nghiệp chịu sự ràng buộc của thỏa thuận tập thể. Nếu thỏa thuận hợp lệ quy định mức phụ cấp thấp hơn mức tối thiểu thông thường, doanh nghiệp thuộc diện áp dụng vẫn có thể trả theo mức trong thỏa thuận.
Đối với doanh nghiệp không bị ràng buộc bởi Tarifvertrag, còn có những quy định riêng về giới hạn chênh lệch so với mức phụ cấp tập thể của ngành và khu vực. Vì vậy, chỉ nhìn vào bảng mức tối thiểu toàn quốc chưa đủ để xác định chính xác số tiền một người học nghề phải nhận.
Riêng tại NRW, thỏa thuận mới còn quy định mức phụ cấp cụ thể cho ngành khách sạn và nhà hàng. Theo thông tin công bố về thỏa thuận, người học năm thứ ba sẽ nhận 1.420 euro/tháng sau đợt tăng tháng 10/2026 và 1.440 euro/tháng sau đợt tăng tháng 8. Trong bốn tháng thử việc, mức phụ cấp vẫn là 1.100 euro brutto/tháng.
Thỏa thuận này hiện gắn với ngành nhà hàng và khách sạn tại NRW. Việc đề nghị công nhận áp dụng rộng rãi cho toàn ngành cũng được đặt ra, nhưng không thể mặc nhiên coi đây là quy định chung cho mọi doanh nghiệp trên toàn nước Đức.
Người học nghề cần kiểm tra những gì trong hợp đồng?
Trước khi ký hợp đồng hoặc khi nhận bảng lương mới, người học nghề nên đối chiếu các thông tin liên quan đến quyền lợi của mình. Bốn điểm cần kiểm tra gồm:
- Mức phụ cấp hằng tháng: Hợp đồng ghi chính xác bao nhiêu euro brutto cho từng năm đào tạo?
- Thỏa thuận tiền lương tập thể: Doanh nghiệp có thuộc diện áp dụng Tarifvertrag hay không?
- Quy định theo khu vực và ngành nghề: Bang nơi làm việc có thỏa thuận riêng dành cho ngành nhà hàng, khách sạn hay không?
- Bảng lương mới: Các khoản tăng theo thời điểm có hiệu lực đã được tính đầy đủ hay chưa?
Người học nghề cũng cần phân biệt brutto và netto. Brutto là khoản tiền trước khi trừ các khoản bảo hiểm và nghĩa vụ liên quan. Netto là số tiền thực nhận sau những khoản khấu trừ. Hai con số này có thể chênh lệch đáng kể, vì vậy không nên chỉ căn cứ vào số tiền thực nhận để đánh giá doanh nghiệp có trả đúng hợp đồng hay không.
Người xin visa Ausbildung cần chú ý điều kiện tài chính
Đối với người Việt Nam đang chuẩn bị sang Đức học nghề, mức phụ cấp còn liên quan đến điều kiện chứng minh khả năng bảo đảm sinh hoạt khi xin thị thực. Cơ quan chức năng Đức xem xét liệu khoản thu nhập dự kiến có đủ trang trải chi phí trong thời gian lưu trú hay không.
Năm 2026, đối với chương trình đào tạo nghề tại doanh nghiệp, mức thu nhập được xem là đủ bảo đảm sinh hoạt là ít nhất 1.048 euro brutto hoặc 822 euro netto mỗi tháng. Đây là ngưỡng tham khảo chính thức áp dụng cho năm 2026, không phải mức phụ cấp tối thiểu chung dành cho mọi học viên.
Nếu khoản phụ cấp trong hợp đồng thấp hơn ngưỡng yêu cầu, người xin visa vẫn có thể chứng minh phần tài chính còn thiếu bằng những hình thức bổ sung phù hợp. Hai phương án được sử dụng là tài khoản phong tỏa (Sperrkonto) hoặc giấy cam kết bảo lãnh tài chính (Verpflichtungserklärung).
Điều quan trọng là mức phụ cấp theo luật và điều kiện tài chính khi xin visa phục vụ hai mục đích khác nhau. Một hợp đồng có mức phụ cấp đáp ứng quy định lao động không đồng nghĩa hồ sơ visa chắc chắn được chấp thuận. Cơ quan xét duyệt còn đánh giá tổng thể hồ sơ và khả năng bảo đảm sinh hoạt của người nộp đơn.
Quy định khác nhau giữa các bang và doanh nghiệp
Ngành nhà hàng và khách sạn tại Đức có sự khác biệt về thỏa thuận tiền lương giữa các bang và khu vực. Mức tăng tại Nordrhein-Westfalen không đồng nghĩa Bayern, Berlin hay các bang khác cũng phải áp dụng đúng hai đợt tăng 20 euro như vậy.
Ngay trong cùng một bang, mức phụ cấp còn phụ thuộc vào ngành đào tạo, doanh nghiệp và phạm vi ràng buộc của thỏa thuận tập thể. Vì thế, người học nghề cần xác định rõ hợp đồng của mình thuộc nhóm quy định nào trước khi so sánh với mức lương của người khác.
Hai mốc điều chỉnh tại NRW là ngày 1/10/2026 và ngày 1/8.
Trong khi đó, các mức phụ cấp đào tạo tối thiểu mới theo BBiG dành cho hợp đồng bắt đầu trong năm 2027 có hiệu lực từ ngày 1/1. Đây là những căn cứ quan trọng để người học nghề đối chiếu hợp đồng và quyền lợi tiền lương trong giai đoạn 2026–2027.
Nguyễn Thanh Bình - © Báo TIN TỨC VIỆT ĐỨC
Theo: DEHOGA NRW, NGG và BIBB
